تحلیل تربیتی قصه حضرت مریم و کاربرد آن در پرورش عفاف، پاکی و توکل در دانش آموزان ابتدایی

زمینه و هدف: قصه های قرآنی به عنوان یکی از موثرترین ابزارهای تربیتی در نظام تعلیم و تربیت اسلامی، نقش مهمی در انتقال مفاهیم عمیق اخلاقی، معنوی و ارزشی به مخاطبان دارند. در این میان، داستان حضرت مریم(س) به دلیل جایگاه ویژه ایشان در قرآن کریم، از ظرفیت بالایی برای الگوپردازی تربیتی برخوردار است. این پژوهش با هدف تبیین ظرفیت های تربیتی قصه حضرت مریم(س) و استخراج مولفه های اخلاقی و تربیتی آن برای استفاده در نظام آموزشی دوره ابتدایی، به ویژه در پرورش سه مولفه عفاف، پاکی و توکل، انجام شده است. روش: این پژوهش از نوع مطالعات کیفی و با رویکرد مروری-تحلیلی انجام شده است. داده ها با استفاده از منابع معتبر تفسیری، مقالات علمی پژوهشی و پایگاه های داده نظیر سیویلیکا و نورمگز، با کلیدواژه های مرتبط، گردآوری و تحلیل شده است. یافته ها: تحلیل آیات قرآن و منابع تفسیری نشان می دهد که شخصیت حضرت مریم(س) دارای ویژگی های برجسته ای همچون بندگی، پرهیزکاری، عفاف، پاکدامنی و توکل است. همچنین عوامل متعددی از جمله وراثت، نقش مادر، محیط عبادت، معلم (حضرت زکریا)، اراده شخصی و امدادهای غیبی در شکل گیری شخصیت ایشان موثر بوده اند. یافته های پژوهش های پیشین نیز موید تاثیر قصه گویی دینی بر هوش اخلاقی، هوش هیجانی و قضاوت اخلاقی دانش آموزان است. نتیجه گیری: استفاده از الگوی تربیتی حضرت مریم(س) به همراه روش قصه گویی تعاملی، می تواند راهکاری موثر برای نهادینه سازی عفاف، پاکی و توکل در دانش آموزان دوره ابتدایی باشد. برای این منظور، استفاده از روش های متنوعی همچون الگودهی متناسب با جنسیت، حلقه های کندوکاو و فعالیت های هنری، به همراه توانمندسازی والدین و معلمان، توصیه می شود.

کلیدواژه ها:

تحلیل تربیتی ، حضرت مریم(س) ، عفاف ، پاکی ، توکل ، دانش آموزان ابتدایی