کشف تجارب زیسته دانشجومعلمان از آمادگی برای ایفای نقش پرورشی و تربیتی در مدرسه

این پژوهش با هدف «کشف تجارب زیسته دانشجومعلمان از آمادگی برای ایفای نقش پرورشی و تربیتی در مدرسه» و با رویکرد کیفی مبتنی بر پدیدارشناسی روش Colaizzi (۱۹۷۸) انجام شد. جامعه آماری این پژوهش شامل کلیه دانشجویان رشته امور تربیتی دانشگاه فرهنگیان حضرت زینب کبری (س) اراک، ورودی های سال های ۱۴۰۰، ۱۴۰۱ و ۱۴۰۲ بود که از میان آنان، ۴۰ نفر با روش نمونه گیری هدفمند و بر اساس معیارهای تجربه ملموس و توانایی تحلیل عمیق، به عنوان نمونه نهایی انتخاب شدند. داده ها از طریق مصاحبه های نیمه ساختاریافته و گروه های متمرکز (Focus Groups) با استفاده از ابزاری مبتنی بر چارچوب مفهومی پژوهش جمع آوری گردید. چارچوب مفهومی پژوهش، تجربه زیسته دانشجومعلمان را به عنوان پل ارتباطی میان آموزش نظری دانشگاه و عمل پرورشی در مدرسه تبیین می کرد و شامل پنج حوزه کلیدی بود: تجربه دانشجومعلمان در فعالیت های پرورشی و تربیت دینی؛ ادراک آنان از نقش معاونت پرورشی؛ چالش ها و محدودیت های عملی و روانشناختی؛ راهکارها و پیشنهادهای عملی؛ و تاثیر فعالیت ها بر هویت حرفه ای، اخلاقی و تربیتی دانشجومعلمان. تحلیل داده ها بر اساس هفت مرحله روش کلایزی صورت گرفت و اعتبار ابزار از طریق اعتبار محتوایی توسط سه کارشناس و روایی مفهومی تایید شد. اصول اخلاق پژوهش، شامل رضایت آگاهانه، محرمانگی اطلاعات و ناشناس ماندن هویت شرکت کنندگان، رعایت گردید.یافته های پژوهش نشان داد که تجارب زیسته دانشجومعلمان از آمادگی برای ایفای نقش پرورشی، عمدتا حول محور نیاز به تعمیق درک نظری و پیوند آن با عمل پرورشی، مواجهه با چالش های چندوجهی در اجرای برنامه های پرورشی و تربیت دینی (مانند کمبود منابع، محدودیت زمانی، و نیاز به مهارت های روانشناختی)، درک پویای نقش معاونت پرورشی به مثابه تسهیل گر و راهبر، تاثیرپذیری عمیق هویت حرفه ای و تربیتی از تجارب عملی، و ضرورت آموزش های عملی، کارگاهی و مبتنی بر تجربه شکل گرفته است.در نتیجه گیری، این پژوهش بر اهمیت ایجاد پلی مستحکم میان تئوری و عمل در دانشگاه فرهنگیان، تقویت مهارت های عملی و روانشناختی دانشجومعلمان، و حمایت از نقش کلیدی معاونت پرورشی در مدارس تاکید می ورزد.

کلیدواژه ها:

تجربه زیسته ، دانشجومعلمان ، آمادگی حرفه ای ، نقش پرورشی ، تربیت دینی ، پدیدارشناسی ، روش Colaizzi ، دانشگاه فرهنگیان.