اثربخشی بازی های آموزشی بر کاهش خطاهای خواندن و نوشتن دانش آموزان دارای اختلال یادگیری ویژه

مقدمه و هدف: اختلالات یادگیری ویژه در خواندن و نوشتن، از شایع ترین مشکلات دوران ابتدایی هستند که ریشه در بدکارکردی عصب شناختی و نقص در پردازش زبان دارند. با توجه به اینکه روش های سنتی آموزشی اغلب در کاهش این اختلالات ناکام مانده اند، پژوهش های اخیر بر استفاده از رویکردهای بازی محور تاکید دارند. پژوهش حاضر با هدف تعیین اثربخشی بازی های آموزشی بر کاهش خطاهای خواندن و نوشتن دانش آموزان پایه پنجم دبستان دارای اختلال یادگیری ویژه انجام شد.روش: این مطالعه از نوع نیمه آزمایشی با طرح پیش آزمون-پس آزمون با گروه کنترل بود. جامعه آماری شامل کلیه دانش آموزان دختر دارای اختلال خواندن و نوشتن شهر قاین در سال تحصیلی ۹۵-۱۳۹۴ بود که از میان آنها ۳۰ نفر به روش نمونه گیری در دسترس انتخاب و به صورت تصادفی در دو گروه آزمایش (۱۵ نفر) و کنترل (۱۵ نفر) گمارده شدند. گروه آزمایش به مدت ۱۲ جلسه ۹۰ دقیقه ای (هفته ای دو بار) تحت آموزش با بازی های آموزشی (شامل شناسایی حرف از روی صدا، پخش اخبار، گسترش جمله و مخالف ها) قرار گرفتند و گروه کنترل هیچ مداخله ای دریافت نکردند. ابزار پژوهش، آزمون محقق ساخته سنجش خواندن و نوشتن بود که روایی محتوایی آن توسط ۶ نفر از معلمان خبره و کارشناسان آموزش وپرورش تایید و پایایی آن با روش بازآزمایی بر روی ۱۰ نفر با ضریب همبستگی ۸۲/۰ تایید شد. داده ها با استفاده از آزمون های کولموگروف-اسمیرنوف، لوین، تی مستقل، تی وابسته و تحلیل کوواریانس (ANCOVA) در نرم افزار SPSS نسخه ۲۲ تحلیل شدند.یافته ها: نتایج تحلیل کوواریانس نشان داد که با کنترل نمرات پیش آزمون، تفاوت معناداری بین دو گروه در پس آزمون وجود دارد (۰۰۰/۰>p). میانگین نمرات خطای خواندن در گروه آزمایش از ۷۶/۱۷ به ۴۰/۴۷ و در گروه کنترل از ۰۵/۶۳ به ۸۳/۴۵ کاهش یافت. همچنین میانگین نمرات خطای نوشتن در گروه آزمایش از ۱۰/۲۹ به ۹۳/۲۰ و در گروه کنترل از ۶۰/۲۶ به ۲۳/۲۰ کاهش یافت. آزمون تی وابسته نیز کاهش معنادار درون گروهی را در گروه آزمایش تایید کرد (۰۰۰/۰>p). اندازه اثر (اندازه ی اتا) برای متغیر خواندن ۹۰/۰ و برای متغیر نوشتن ۸۱/۰ به دست آمد که نشان دهنده تاثیر قوی مداخله است.نتیجه گیری: بازی های آموزشی با ایجاد انگیزه درونی، کاهش فشار روانی، تقویت هم زمان ادراک بینایی و شنوایی و فراهم آوردن موقعیت های تکرار معنادار، می توانند به عنوان یک مداخله موثر و کم هزینه در مراکز اختلالات یادگیری و مدارس ابتدایی برای کاهش خطاهای خواندن و نوشتن به کار گرفته شوند.