بررسی جامع مخاطرات فرونشست ناشی از قنوات قدیمی و متروکه در مناطق شهری و روستایی؛ مطالعه موردی شهرستان ورامین

پژوهش حاضر با هدف واکاوی نقش سازه های زیرزمینی سنتی (قنوات) در ایجاد ناپایداری های سطح زمین در شهرستان ورامین انجام شده است. در حالی که تمرکز اکثر مطالعات بر فرونشست های گسترده ناشی از برداشت آب های زیرزمینی است، این مطالعه بر پدیده فروریزش های موضعی (Sinkholes) ناشی از تخریب ساختاری قنوات متروکه تمرکز دارد. با استفاده از روش های مشاهده میدانی، تحلیل تصاویر و بررسی ویژگی های هیدروژئولوژیک منطقه، مشخص گردید که فرآیند فرسایش داخلی (Internal Erosion) و پایپینگ (Piping) در اثر افت سطح آب و نفوذ رواناب ها، منجر به ایجاد حفره های وسیع زیرسطحی شده است. یافته ها نشان می دهد که مخاطره در مناطق روستایی به صورت تخریب اراضی و در مناطق شهری به صورت تهدید مستقیم پایداری ساختمان ها و زیرساخت ها بروز می کند. این پژوهش ضرورت پایش سیستماتیک مسیرهای قنوات متروکه را در برنامه های مدیریت بحران شهری و روستایی تاکید می نماید.

کلیدواژه ها:

فرونشست ، قنوات متروکه ، فروریزش موضعی (Sinkhole) ، فرسایش داخلی ، دشت ورامین ، مخاطرات محیطی