تحلیل تعامل میان کیفیت های بصری منظر شهری و سلامت عمومی شهروندان مطالعه موردی: شهرورامین

چکیدهمنظر شهری صرفا یک بستر کالبدی یا مجموعه ای از عناصر بصری نیست، بلکه به مثابه یک تجربه زیسته، بر ادراک، احساس امنیت، آرامش روانی، میزان فعالیت بدنی، تعاملات اجتماعی و در نهایت سلامت عمومی شهروندان اثر می گذارد. در سال های اخیر، رویکردهای نوین شهرسازی و طراحی محیطی نشان داده اند که کیفیت های بصری فضاهای شهری، از جمله هماهنگی کالبدی، تنوع، خوانایی، نظافت، سرزندگی، وجود پوشش گیاهی، مقیاس انسانی و انسجام فضایی، می توانند به طور مستقیم یا غیرمستقیم بر شاخص های سلامت جسمی و روانی اثرگذار باشند. شهرستان ورامین به عنوان یکی از شهرهای مهم و تاریخی استان تهران، با چالش هایی چون رشد نامتوازن شهری، ضعف در کیفیت برخی فضاهای عمومی، نابرابری در توزیع زیرساخت های سبز و کاهش برخی کیفیت های بصری در بافت های مختلف روبه روست. هدف این مقاله تحلیل رابطه میان کیفیت های بصری منظر شهری و سلامت عمومی شهروندان در ورامین است و می کوشد نشان دهد که ارتقای کیفی منظر شهری چگونه می تواند در بهبود سلامت روان، افزایش حس تعلق مکانی، کاهش استرس و ارتقای نشاط اجتماعی نقش ایفا کند. این پژوهش با رویکرد تحلیلی-توصیفی و مبتنی بر مطالعات کتابخانه ای و تحلیل مفهومی انجام شده است. یافته ها نشان می دهد که کیفیت بصری مطلوب در منظر شهری، از طریق افزایش جذابیت محیط، کاهش تنش های ادراکی، تشویق به حضور در فضاهای عمومی و تقویت تعاملات اجتماعی، با سلامت عمومی رابطه ای معنادار دارد. در پایان، راهبردهایی برای بهبود منظر شهری ورامین در جهت ارتقای سلامت شهروندان ارائه شده است.

کلیدواژه ها:

منظر شهری ، کیفیت بصری ، سلامت عمومی ، سلامت روان ، ورامین ، فضاهای عمومی ، شهر سالم