الزامات نظارت بر خدمات شهری در پروژه های ساختمانی؛ راهکاری برای کاهش تخریب زیرساخت ها و افزایش طول عمر مبلمان شهری

گسترش شتابان شهرنشینی و رونق صنعت ساخت وساز در کلان شهرها، منجر به فشارهای مضاعف بر زیرساخت های شهری و مبلمان شهری شده است. تخریب آسفالت معبر، آسیب به شبکه های زیرزمینی و فرسودگی زودرس مبلمان شهری ناشی از تردد سنگین ماشین آلات پیمانکاری، از چالش های اساسی مدیریت شهری محسوب می شود. هدف اصلی این پژوهش، تدوین الگوی الزامی نظارت بر خدمات شهری در حین اجرای پروژه های ساختمانی جهت کاهش خسارات وارده به دارایی های عمومی و افزایش طول عمر مفید آن هاست. روش تحقیق در این مطالعه از نوع توصیفی-تحلیلی و به شیوه آمیخته (کیفی-کمی) است. جامعه آماری بخش کیفی شامل ۱۵ نفر از خبرگان مدیریت شهری و مهندسی عمران بودند که با روش نمونه گیری هدفمند انتخاب و از طریق مصاحبه های نیمه ساختاریافته، شاخص های نظارتی استخراج گردید. در بخش کمی، پرسشنامه محقق ساخته بین ۳۸۵ نفر از شهروندان، اعضای شوراهای محلی و کارشناسان شهرداری توزیع شد. پایایی پرسشنامه با محاسبه آلفای کرونباخ برابر با ۰.۸۹ تایید و روایی صوری و محتوایی آن توسط اساتید دانشگاه مورد تایید قرار گرفت. داده ها با استفاده از نرم افزار SPSS نسخه ۲۶ و آزمون های همبستگی پیرسون و رگرسیون تحلیل شدند. یافته های پژوهش نشان داد که سه مولفه «نظارت مستمر پیمانکاران توسط ناظرین شهرداری»، «الزام به استفاده از پوشش های ایمنی استاندارد برای گودبرداری ها و ترانزیت» و «جریمه های تشویقی و بازدارنده موثر»، بیشترین تاثیر را بر کاهش تخریب زیرساخت ها دارند. نتایج حاکی از آن است که بین رعایت پروتکل های نظارتی و کاهش خسارات مالی ناشی از تخریب زیرساخت، رابطه مثبت و معناداری وجود دارد (ضریب همبستگی ۰.۷۲). همچنین، اجرای الگوی پیشنهادی می تواند تا ۳۵ درصد از هزینه های تعمیر و نگهداری مبلمان شهری را کاهش دهد. در نهایت، این پژوهش پیشنهاد می کند که شهرداری ها با تدوین آیین نامه های نظارتی دقیق تر و استفاده از فناوری های پایش هوشمند، چرخه عمر مبلمان شهری را افزایش داده و کیفیت محیط شهری را ارتقا دهند.

کلیدواژه ها:

نظارت شهری ، پروژه های ساختمانی ، زیرساخت های شهری ، مبلمان شهری ، مدیریت شهری.