استقرار نظام هزینه یابی بر مبنای فعالیت (ABC) جهت محاسبه دقیق بهای تمام شده محصولات در واحدهای تولیدی سازمان عمران شهرداری اصفهان

در محیط های اقتصادی کنونی، سازمان های وابسته به شهرداری به ویژه سازمان عمران، به دلیل گستردگی فعالیت های تولیدی و ماهیت غیرانتفاعی-انتفاعی تلفیقی، با چالش های جدی در تخصیص دقیق هزینه های سربار مواجه هستند. نظام های هزینه یابی سنتی به دلیل تخصیص غیردقیق هزینه های سربار بر اساس حجم تولید، منجر به انحراف در بهای تمام شده و در نتیجه تصمیم گیری های مدیریتی ناصحیح می شوند. هدف اصلی این پژوهش، ارائه الگوی اجرایی استقرار نظام هزینه یابی بر مبنای فعالیت (ABC) در واحدهای تولیدی سازمان عمران شهرداری اصفهان است. این مطالعه با استفاده از رویکرد آمیخته (کمی-کیفی-مقایسه ای) به بررسی جریان هزینه ها در خطوط تولید آسفالت، بتن و قطعات پیش ساخته پرداخته است. یافته های تحقیق نشان می دهد که سیستم های سنتی در سازمان عمران تا ۳۵ درصد در محاسبه هزینه های واقعی محصولات انحراف دارند. با استقرار ABC، هزینه ها بر اساس مصرف منابع در فعالیت ها (تولید، حمل، نگهداری، نظارت) شناسایی و به محصولات تخصیص می یابند. نتایج حاکی از آن است که این مدل نه تنها دقت بهای تمام شده را افزایش می دهد، بلکه با شفاف سازی فعالیت های فاقد ارزش افزوده، مسیر بهینه سازی فرآیندها را هموار می سازد. در این مقاله، ضمن تبیین فرآیند پیاده سازی، موانع فرهنگی و ساختاری در شهرداری اصفهان بررسی شده و در نهایت، چارچوبی عملیاتی برای بهبود نظام مالی سازمان عمران ارائه گردیده است. استقرار این نظام به عنوان یک ابزار راهبردی، به مدیران کمک می کند تا ضمن کنترل بهای تمام شده، بهره وری منابع عمومی را به شکلی نظام مند ارتقا دهند. این پژوهش برای مسئولان حسابداری و مدیران مالی شهرداری، نقشه راهی برای گذار از حسابداری سنتی به حسابداری مدیریت نوین فراهم می آورد.

کلیدواژه ها:

هزینه یابی بر مبنای فعالیت (ABC) ، سازمان عمران شهرداری ، بهای تمام شده ، مدیریت مالی ، حسابداری صنعتی.