بررسی نقوش انسانی در قلمدانهای دوره قاجار

قلم و قلمدان با آغاز تمدن بشری و تطور فکری آن ایجاد گشته و یکی از وسایل ضروری نشر دانش ها بوده است. هنرمند خوش ذوق و خوش قریحه ایرانی نیز از این ابزار معمولی هنر ویژه ای را ابداع کرد که به نام قلمدان شهره خاص و عام شد که امروزه زینت آرای بسیاری از موزه های مهم و معتبر جهان شده و بی گمان در هیچ یک از ممالک دیگر به چنین نمودهای شکوهمند و افتخارآمیزی نرسیده است. روش تحقیق توصیفی-تحلیلی بوده و منابع مطالب و تصاویر به صورت کتابخانه ای گردآوری شده است. هدف از این پژوهش مطالعه و بررسی نقوش انسانی در قلمدانهای دوره قاجار است. در دوره قاجار، مکتب تنوع و نوآوری در تعامل با دنیای غرب پدیدار گشت و سبک های گوناگون با سلیقه های مختلف از سوی استادان نامی عرضه شد. این تنوع و تجدد هم در شیوه کار و هم در طرح موضوع(سوژه)به ظهور رسید و به حدی گسترش یافت که پژوهشگران را متوجه رشد و گسترش هنر قلمدان ساخت. در دوران قاجار نیز همانند دوره ها قبل منظره پردازی دارای جنبه های مختلفی بود دراین پژوهش به منظره و انسان در حالت های مختلف، مانند قلمدان های بااستفاده از تصاویر(۲-۳-۴-۵-۶) به شرح آن پرداخت می شود. با توجه به آثار قلمدان نگاری دوره قاجار مقایسه ای میان پیکره نگاری ایرانی و اروپایی خواهیم داشت. نمونه ای از این تصویرپردازی ها، ترسیم یک پیکره در مرکز قلمدان است. بررسی این نمونه ها ما را بیشتر با نحوه چهره پردازی، نوع پوشش و جایگاه آنها آشنا می نماید.

کلیدواژه ها:

نقوش انسانی ، قلمدان ، دوره قاجار