بررسی موانع اداری و اجرایی پیش روی کارشناسان عمران در شهرداری ها

کارشناسان عمران در شهرداریها نقش محوری در طراحی، اجرا و نظارت بر پروژههای عمرانی شهری دارند و عملکرد آنها بهطور مستقیم با کیفیت زیرساختها، تحقق اهداف توسعه شهری و سطح اعتماد شهروندان به مدیریت شهری پیوند خورده است. با وجود این اهمیت، ادبیات موجود نشان میدهد که پروژههای عمرانی شهرداریها و طرحهای توسعه شهری در ایران، با مجموعهای از موانع اداری و اجرایی مواجهاند که بر کارآمدی نقش کارشناسان عمران اثر منفی میگذارند. هدف این مقاله مفهومی–مروری، شناسایی، طبقهبندی و صورتبندی نظری »موانع اداری و اجرایی پیشروی کارشناسان عمران در شهرداریها«بر اساس تحلیل انتقادی مطالعات داخلی و برخی منابع عمومی مدیریت پروژه است.برای این منظور، پژوهشهای مرتبط با چالشهای اجرایی و علل تاخیر در پروژههای عمرانی شهرداریها، ناکارآمدی و عدم تحقق طرحهای توسعه شهری، و نیز مطالعات مربوط به مدیریت پروژه، برنامهریزی و کنترل، ارزیابی عملکرد و پیادهسازی سیستمهای کنترل پروژه، بهصورت نظاممند مرور و دستهبندی شدهاند. مرور این ادبیات نشان میدهد که بروکراسی پیچیده، تعدد مقررات و مراجع تصمیمگیر، ضعف هماهنگی نهادی، نقص در برنامهریزی و کنترل پروژه، کمبود نظامهای ارزیابی عملکرد و مدیریت دانش، و کمبود نیروی انسانی متخصص، مهمترین مولفههای موانع اداری و اجرایی هستند که بهطور مستقیم یا غیرمستقیم بر تصمیمات و عملکرد کارشناسان عمران در شهرداریها تاثیر میگذارند.بر اساس این یافتهها، مقاله چارچوبی مفهومی ارائه میکند که در آن موانع اداری و اجرایی، در پیوند با جایگاه کارشناسان عمران بهعنوان حلقه اتصال میان سیاستهای توسعه شهری و عملیات اجرایی، تحلیل میشوند. این چارچوب نشان میدهد که ارتقای کارآمدی پروژههای عمرانی شهرداریها، مستلزم رویکردی چندسطحی است که همزمان اصلاح ساختار و مقررات اداری، تقویت نظام برنامهریزی و کنترل پروژه، و حرفهایسازی نقش و اختیارات کارشناسان عمران را دربرگیرد. یافتههای مقاله میتواند مبنایی برای طراحی مطالعات تجربی آینده و تدوین راهبردهای سیاستی و مدیریتی در شهرداریها، بهمنظور کاهش موانع اداری و اجرایی و ارتقای حکمرانی عمران شهری فراهم سازد.

کلیدواژه ها:

کارشناسان عمران شهرداری ، موانع اداری ، موانع اجرایی ، مدیریت پروژههای عمرانی شهری ، بروکراسی و مدیریت شهری.