پرورش مهارت های اجتماعی و هیجانی در مدرسه در جهت پیشرفت تحصیلی و شکوفایی دانش آموزان

مهارت های اجتماعی و هیجانی (SEL) به عنوان شایستگی های بنیادین برای موفقیت در مدرسه و زندگی، در دهه های اخیر توجه گسترده ای را در نظام های آموزشی جهان به خود جلب کرده اند. این مقاله با رویکردی جامع به بررسی چیستی، چرایی و چگونگی پرورش مهارت های اجتماعی-هیجانی در محیط های آموزشی می پردازد. با معرفی چارچوب پنج گانه CASEL (خودآگاهی، خودمدیریتی، آگاهی اجتماعی، مهارت های ارتباطی، و تصمیم گیری مسئولانه) به عنوان مدل مرجع بین المللی، شواهد پژوهشی در مورد اثربخشی برنامه های SEL بر سلامت روان، رفتارهای اجتماعی و پیشرفت تحصیلی دانش آموزان مرور می شود. یافته های فراتحلیل ها نشان می دهد که برنامه های SEL با اندازه اثر متوسط تا بزرگ، اضطراب و افسردگی را کاهش ، رفتارهای اجتماعی مثبت را افزایش ، و عملکرد تحصیلی به ویژه در نمرات درسی را بهبود می بخشند . رویکردهای نوین شامل مداخلات واقعیت مجازی ، یادگیری مبتنی بر بازی ، و برنامه های جامع مانند RRRR و REAL™ با نتایج امیدبخش اجرا شده اند. در پایان، راهکارهایی عملی برای طراحی و اجرای برنامه های موثر SEL در نظام آموزشی ایران ارائه می شود.