رضایت مندی سکونتی در بافت های شهری: نقش کیفیت مسکن، ویژگی های محله و عوامل اجتماعی–اقتصادی

رضایت مندی سکونتی یکی از شاخص های کلیدی کیفیت زندگی شهری است که تحت تاثیر ترکیبی از عوامل کالبدی، اجتماعی و اقتصادی شکل می گیرد. این پژوهش مروری با هدف شناسایی و تحلیل عوامل موثر بر رضایت مندی سکونتی در بافت های شهری، به بررسی نظام مند مطالعات داخلی و خارجی انجام شده در سال های اخیر پرداخته است. جستجو و انتخاب منابع از طریق پایگاه های علمی معتبر با استفاده از کلیدواژه های مرتبط صورت گرفت و مطالعات منتخب در سه محور اصلی کیفیت مسکن، ویژگی های محله و عوامل اجتماعی–اقتصادی دسته بندی و تحلیل شدند. نتایج نشان داد که رضایت سکونتی پدیده ای چندبعدی است که علاوه بر شاخص های عینی مانند مساحت، کیفیت ساخت و دسترسی به خدمات، به شدت از مولفه های ذهنی همچون احساس امنیت، حس تعلق و سرمایه اجتماعی تاثیر می پذیرد. مطالعات خارجی بر نقش طراحی پایدار، کیفیت هوا، بهره وری انرژی و مشارکت اجتماعی تاکید داشتند، در حالی که پژوهش های داخلی بیشتر بر کیفیت کالبدی مسکن، خدمات محله و شرایط اقتصادی متمرکز بودند. همچنین، شکاف دانشی قابل توجهی در بررسی تعامل هم زمان سه حوزه مذکور شناسایی شد. بر اساس یافته ها، ارتقای رضایت سکونتی مستلزم همکاری فرابخشی میان نهادهایی همچون شهرداری، سازمان های خدمات شهری و حوزه مسکن و شهرسازی و اتخاذ رویکردی مشارکت محور و پایدار است. این مقاله با ارائه پیشنهادهای کاربردی و پژوهشی، می تواند به توسعه دانش و سیاست گذاری موثر در بهبود کیفیت سکونت شهری کمک کند.

کلیدواژه ها:

رضایت مندی سکونتی ، بافت شهری ، کیفیت مسکن ، ویژگی محله ، عوامل اجتماعی–اقتصادی