بررسی تاثیر مدیریت کلاس درس و روابط معلم-دانش آموز بر کیفیت یاددهی و یادگیری

نظام آموزش و پرورش به عنوان مهم ترین نهاد اجتماعی در تربیت نسل آینده، نقش بنیادینی در توسعه انسانی، فرهنگی، اقتصادی و اجتماعی هر جامعه ایفا می کند. کیفیت عملکرد این نظام، تا حد زیادی به کیفیت فرایند یاددهی و یادگیری در کلاس درس وابسته است؛ فرایندی که در آن معلم، دانش آموز، محتوا، محیط آموزشی و تعاملات میان این عناصر به صورت پویا بر یکدیگر اثر می گذارند. در میان عوامل متعدد موثر بر اثربخشی آموزش، مدیریت کلاس درس و کیفیت روابط میان معلم و دانش آموز از مهم ترین مولفه هایی هستند که می توانند موفقیت یا ناکامی فرایند یادگیری را رقم بزنند. اگرچه برنامه های درسی، تجهیزات آموزشی، فناوری های نوین و منابع یادگیری نقش مهمی در ارتقای آموزش دارند، اما پژوهش های متعدد نشان داده اند که نحوه مدیریت کلاس توسط معلم و کیفیت ارتباط انسانی میان معلم و دانش آموز، تاثیر مستقیم و پایداری بر انگیزش، مشارکت، پیشرفت تحصیلی، سلامت روان، نظم کلاس، احساس تعلق و کیفیت یادگیری دانش آموزان دارند. کلاس درس صرفا محیطی برای انتقال اطلاعات و مفاهیم علمی نیست، بلکه فضایی اجتماعی، فرهنگی و عاطفی است که شخصیت، نگرش، مهارت ها و ارزش های دانش آموزان در آن شکل می گیرد. در چنین محیطی، معلم علاوه بر ایفای نقش آموزشی، مسئولیت هدایت، رهبری، ایجاد انگیزه، مدیریت رفتار، تقویت تعاملات اجتماعی، ایجاد امنیت روانی و فراهم ساختن فرصت های برابر یادگیری را نیز بر عهده دارد. موفقیت معلم در انجام این وظایف تا حد زیادی به توانایی او در مدیریت کلاس درس وابسته است. در این پژوهش که به شیوه مروری و با مطالعه کتابخانه ای و مراجعه به مقاله ها و تحقیق های چاپ شده و مطالب دیجیتالی گرد آوری شده است و سعی بر آن شده که به بررسی تاثیر مدیریت کلاس درس و روابط معلم-دانش آموز بر کیفیت یاددهی و یادگیری پرداخته شود. نتایج به دست آمده حاکی از آن است که مدیریت اثربخش کلاس درس و برقراری روابط مثبت، حمایتی و مبتنی بر احترام متقابل میان معلم و دانش آموز، از مهم ترین عوامل ارتقای کیفیت یاددهی و یادگیری، افزایش انگیزش تحصیلی، مشارکت فعال و بهبود عملکرد آموزشی دانش آموزان به شمار می روند

کلیدواژه ها:

مدیریت کلاس ، کلاس درس ، یاددهی و یادگیری ، دانش آموزان ، آموزش ، روابط موثر