نقش زیرساخت های سبز-آبی در ارتقای تاب آوری شبکه های حیاتی شهری

شواهد و برآیندهای مستخرج از این تحقیق گویای آن است که ادغام هدفمند و حساب شده ی GBI در رویه های برنامه ریزی فضایی، پتانسیل کاهش جریان های رواناب و کنترل سیلاب های شهری را تا ۷۰ درصد، کاهش دمای ناشی از پدیده ی جزیره گرمایی شهری را تا ۳.۵ درجه سانتیگراد و کاهش هزینه های خسارات وارده به تاسیسات زیربنایی ناشی از رویدادهای حدی طبیعی را به طور متوسط ۴۰ درصد فراهم می آورد. این برآیندهای کمی، برتری آشکار این رویکرد را در قیاس با راهبردهای متعارف و صرفا خاکستری به خوبی نمایان می سازد. بااین حال، پیاده سازی عینی این رویکرد در عرصه های عملیاتی با موانع و تنگناهای عدیده ای دست به گریبان است که ازجمله آن ها می توان به محدودیت های ساختاری نهادی و چارچوب های حقوقی ناکارآمد، ضعف سازوکارهای تامین مالی در افق های زمانی بلندمدت و نبود هم سویی میان مقیاس های مختلف برنامه ریزی محلی، منطقه ای و فرامنطقه ای اشاره کرد که این چالش ها به ویژه در بستر کشورهای در حال توسعه، از جمله ایران، کاملا آشکار و ماهیتی بازدارنده دارند. در انتها، پژوهش حاضر به عنوان خروجی کاربردی خود، دو راهبرد اساسی را پیشنهاد می کند: نخست، الزام قانونی و ادغام اجباری شاخص های GBI در لایه های مختلف طرح های جامع و تفصیلی شهری و دوم، ایجاد و توسعه ی سازوکارهای ترکیبی تامین مالی با بهره مندی هم زمان از سرمایه گذاری عمومی و مشارکت بخش خصوصی. این اقدامات راهبردی می توانند به عنوان گام های تعیین کننده در جهت بومی سازی و نهادینه سازی این رویکرد در نظام برنامه ریزی ایران ایفای نقش کرده و زمینه ساز تحولی بنیادین در مدیریت یکپارچه ی زیرساخت های شهری گردند.

کلیدواژه ها:

زیرساخت سبز-آبی ، تاب آوری شهری ، شبکه های حیاتی ، راه حل های طبیعت محور ، مدیریت سیلاب ، برنامه ریزی شهری پایدار