واکاوی تعاملات فضای خاکستری و سبز در شهرهای خشک و نیمه خشک آسیا: چالش ها، الگوها و راهبردهای تاب آوری

رشد سریع شهرنشینی در مناطق خشک و نیمه خشک آسیا، رابطه ای پیچیده و پویا میان «فضای خاکستری» (ساخت وسازهای انسان ساخت) و «فضای سبز» شهری ایجاد کرده است. این پژوهش با هدف واکاوی ابعاد گوناگون این تعاملات، به مطالعه هشت شهر کلیدی در چهار گروه متمایز (از جمله تهران، بغداد، تاشکند و بیروت) طی بازه زمانی ۱۹۸۵ تا ۲۰۲۲ می پردازد. یافته ها نشان می دهد که شدت گسترش فضای خاکستری به شدت تحت تاثیر عوامل ژئوپلیتیکی و محیطی است، به طوری که سرانه فضای سبز در برخی نقاط تهران به کمتر از دو مترمربع می رسد. الگوهای تعامل در سه سطح خرد، میانی و کلان شناسایی شده و نشان داده می شود که ادغام زیرساخت های آبی-سبز با تاسیسات خاکستری موجود (مانند پروژه های شهر اسفنجی در امارات)، ضمن کاهش جزایر حرارتی شهری (مطالعه موردی یزد و اصفهان)، می تواند به بهینه سازی مصرف آب و ارتقای تاب آوری اقلیمی منجر شود. در نهایت، راهبردهای زمینه مندی شامل «تمرکززدایی چندمرکزی برای شهرهای درگیر بحران» و «سبزسازی سه بعدی برای شهرهای کم فضا» ارائه می شود.

کلیدواژه ها:

فضای خاکستری ، زیرساخت سبز-آبی ، شهرهای خشک آسیا ، تعاملات فضایی ، تاب آوری شهری