بررسی اهمیت روابط میان خودکارآمدی معلم، نگرش به آموزش فراگیر و کیفیت حمایت آموزشی از دانش آموزان

مقدمه و هدف: با گذار نظام های آموزشی به سمت پارادایم آموزش فراگیر (Inclusive Education)، شناسایی عوامل پیش بین در موفقیت این رویکرد به اولویت اصلی پژوهش های تربیتی تبدیل شده است. هدف این پژوهش، مدل سازی روابط ساختاری میان خودکارآمدی معلم، نگرش نسبت به آموزش فراگیر و کیفیت حمایت آموزشی ارائه شده به دانش آموزان با نیازهای ویژه در کلاس های درس عادی است. این مطالعه به دنبال پاسخ به این پرسش است که آیا خودکارآمدی معلمان می تواند به عنوان میانجی در ارتقای حمایت آموزشی عمل کند یا خیر.روش شناسی: پژوهش حاضر با رویکرد کمی و روش توصیفی-همبستگی از نوع مدل سازی معادلات ساختاری (SEM) انجام شد. جامعه آماری شامل کلیه معلمان مقطع ابتدایی در مناطق منتخب بود که به روش نمونه گیری خوشه ای چندمرحله ای (n=۳۸۴) انتخاب شدند. ابزارهای گردآوری داده ها شامل مقیاس خودکارآمدی معلم (TSES)، پرسشنامه نگرش به آموزش فراگیر (ATIS) و فرم سنجش کیفیت حمایت آموزشی بود. روایی سازه ابزارها از طریق تحلیل عاملی تاییدی و پایایی آن ها با استفاده از ضریب آلفای کرونباخ و پایایی ترکیبی تایید گردید.یافته ها: نتایج حاصل از تحلیل مسیر نشان داد که خودکارآمدی معلم دارای اثر مستقیم و مثبت بر نگرش به آموزش فراگیر (β=۰/۴۵,p<۰/۰۰۱β=۰/۴۵,p<۰/۰۰۱) است. همچنین، نگرش مثبت معلمان نسبت به فراگیرسازی، رابطه معناداری با افزایش کیفیت حمایت آموزشی داشت (β=۰/۳۸,p<۰/۰۱β=۰/۳۸,p<۰/۰۱). یافته کلیدی این مدل، نقش میانجی گری خودکارآمدی معلم در مسیر بین باورهای نگرشی و عملکرد آموزشی بود، به طوری که معلمان با خودکارآمدی بالاتر، در مواجهه با چالش های کلاس های فراگیر، راهبردهای حمایتی موثرتری را پیاده سازی می کردند.نتیجه گیری: مدل ارائه شده تبیین می کند که توسعه مهارت های حرفه ای معلمان و افزایش خودکارآمدی آنان، پیش نیاز اساسی برای تغییر نگرش و در نهایت بهبود کیفیت آموزش فراگیر است. پیشنهاد می شود سیاست گذاران آموزشی با تمرکز بر توانمندسازی روان شناختی معلمان و برگزاری دوره های ضمن خدمت مبتنی بر شایستگی های عملی، زمینه را برای ارتقای عدالت آموزشی و حمایت فراگیر از دانش آموزان فراهم آورند.