طراحی الگوی روان شناسی مدرسه برای پیشگیری از وابستگی مسئله ساز دانش آموزان به فناوری های دیجیتال

گسترش روزافزون فناوری های دیجیتال و در دسترس بودن ابزارهای هوشمند، زمینه ساز شکل گیری الگوهای مسئله ساز استفاده از فضای مجازی در میان دانش آموزان شده و پیامدهای روان شناختی، تحصیلی، اجتماعی و جسمانی متعددی را برای این گروه سنی به همراه داشته است. هدف پژوهش حاضر طراحی الگویی جامع در حوزه روان شناسی مدرسه با محوریت پیشگیری از وابستگی مسئله ساز دانش آموزان به فناوری های دیجیتال است. این پژوهش با روشی تحلیلی-توصیفی و مبتنی بر مطالعات کتابخانه ای و بررسی نظام مند مقالات معتبر داخلی و خارجی انجام شده و مبانی نظری، عوامل خطرساز و محافظت کننده، و همچنین الگوهای پیشین مداخله مدرسه محور را مورد بازخوانی قرار داده است. بر پایه یافته های به دست آمده، الگوی پیشنهادی در چهار سطح فردی، میان فردی، سازمانی و اجتماعی طراحی شده و فرایند اجرای آن در چهار مرحله ارزیابی و نیازسنجی، برنامه ریزی، اجرا و ارزشیابی تدوین گردیده است. نتایج نشان می دهد که رویکردی چندسطحی و مشارکتی میان دانش آموز، خانواده، مدرسه و نهادهای اجتماعی، در کنار بهره گیری از ابزارهای غربالگری، بسته های آموزشی تخصصی و فناوری های کمکی، می تواند اثربخشی برنامه های پیشگیرانه را افزایش داده و از تبدیل شدن استفاده بهنجار به وابستگی بالینی جلوگیری کند. این الگو با تاکید بر انعطاف پذیری و بومی سازی، چارچوبی کاربردی برای سیاست گذاران آموزشی و روان شناسان مدرسه فراهم می آورد.

کلیدواژه ها:

روان شناسی مدرسه ، وابستگی به فناوری های دیجیتال ، پیشگیری ، دانش آموزان ، سواد دیجیتال