واکاوی عوامل مدرسه ای موثر در کم پیشرفتی دانش آموزان تیزهوش از دید دبیران متوسطه دوم

زمینه و هدف: مدارس استعدادهای درخشان به عنوان محیط هایی تخصصی، تلاش می کنند تا با فراهم آوردن امکانات و برنامه های آموزشی ویژه، استعدادهای برتر را به بهترین شکل ممکن شکوفا کنند. با این حال در میان برخی از دانش آموزان این مدارس، پدیده ای به نام «کم پیشرفتی تحصیلی» در حال گسترش است. هدف اصلی این پژوهش، شناسایی و بررسی عوامل مدرسه ای موثر بر کم پیشرفتی تحصیلی دانش آموزان تیزهوش از دیدگاه دبیران متوسطه دوم مدارس دخترانه استعدادهای درخشان است.روش: این مطالعه از نظر هدف، بنیادی و از نظر روش، کیفی است. برای جمع آوری داده ها از مصاحبه های عمیق و نیمه ساختاریافته با دبیران متوسطه دوم مدارس دخترانه استعدادهای درخشان در سال ۱۴۰۳ استفاده شد. جامعه آماری شامل کلیه دبیران این مدارس بود که از میان آن ها با روش نمونه گیری هدفمند و بر اساس معیارهای ورود، ۱۱ نفر انتخاب شدند. داده های به دست آمده با استفاده از نرم افزار MAXQDA و روش تحلیل مضمون مورد تحلیل قرار گرفتند. فرآیند تحلیل شامل سه مرحله بود: کدگذاری مضامین پایه، کدگذاری مضامین سازمان دهنده و استخراج مضامین فراگیر. برای تضمین اعتبار و روایی نتایج، ملاک های چهارگانه گوبا و لینکن به کار گرفته شد.یافته ها: نتایج تحلیل مصاحبه ها، پنج مضمون اصلی را نشان داد که عوامل مدرسه ای موثر بر کم پیشرفتی تحصیلی دانش آموزان تیزهوش را توضیح می دهند. این مضامین عبارتند از؛ «عوامل مدیریتی»، «عوامل مربوط به معلم»، «عوامل مربوط به همسالان»، «عوامل مربوط به جو مدرسه» و «عوامل مربوط به برنامه درسی».نتیجه گیری: نتایج این پژوهش ضرورت بازنگری در رویکردهای تربیتی مدارس تیزهوشان، طراحی مداخلات آموزشی-هیجانی، و تقویت حمایت های چندبعدی از دانش آموزان مستعد را برجسته می سازد.

کلیدواژه ها:

تیزهوش ، کم پیشرفت ، متوسطه دوم ، مدارس استعدادهای درخشان ، کم پیشرفتی تحصیلی