استراتژی های نوین در تدریس علوم قرآنی و عربی در نظام آموزشی مدرن

پژوهش حاضر با هدف بررسی نظاممند استراتژی های نوین در تدریس علوم قرآنی و عربی در نظام آموزشی مدرن، به عنوان یک مطالعه مروری جامع تدوین شده است. در عصر تحول دیجیتال و ظهور نسل های جدیدی از یادگیرندگان که با فناوری های پیشرفته زیسته و رشد یافته اند، روش های سنتی تدریس علوم قرآنی و عربی که عمدتا بر حفظ کردن، ترجمه محوری و رویکردهای دستوری صرف استوار بوده اند، با چالش های جدی در زمینه جلب توجه، ایجاد انگیزه و انتقال معانی عمیق قرآنی مواجه شده اند. این مقاله با مرور نظاممند پژوهش های انجام شده در دو دهه اخیر، به شناسایی، طبقه بندی و تحلیل استراتژی های نوین آموزشی در سه حوزه اصلی پرداخته است: نخست، رویکردهای فناورانه که شامل استفاده از هوش مصنوعی به عنوان معلم یار، واقعیت افزوده برای آموزش تعاملی نحو، کتاب های الکترونیکی چندرسانه ای مبتنی بر STEM، و پلتفرم های یادگیری آنلاین و بدون کاغذ می شود؛ دوم، رویکردهای تلفیقی که در آنها آموزش زبان عربی و علوم قرآنی با حوزه های دانشی دیگر مانند علوم تجربی، سواد زیست محیطی، مهارت های زندگی و هوش های چندگانه تلفیق می گردد؛ و سوم، رویکردهای انسان محور و فرهنگی که بر ترجمه پذیری میان زبان ها، هم تنظیمی انسان و هوش مصنوعی در خوانش متون کلاسیک، و مدل های چندبعدی تلفیق آیات قرآن در آموزش زبان تاکید دارند. یافته های مرور نشان می دهد که استراتژی های نوین، اگرچه با چالش هایی نظیر نیاز به زیرساخت های فنی، توانمندسازی معلمان، ملاحظات اخلاقی در استفاده از هوش مصنوعی، و حفظ اصالت متون دینی مواجه هستند، اما پتانسیل فوق العاده ای برای دگرگونی بنیادین آموزش علوم قرآنی و عربی دارند و می توانند با ایجاد پیوندی عمیق میان سنت و مدرنیته، یادگیری را به تجربه ای معنادار، تعاملی و شخصی سازی شده تبدیل کنند. مقاله در پایان با ارائه یک چارچوب مفهومی یکپارچه برای تلفیق استراتژی های نوین در نظام آموزشی، چشم اندازی روشن برای پژوهش های آتی و سیاست گذاری های آموزشی در این حوزه راهبردی ترسیم می نماید

کلیدواژه ها:

استراتژی های نوین تدریس ، علوم قرآنی ، آموزش زبان عربی ، هوش مصنوعی در آموزش ، واقعیت افزوده.