نقش هوش مصنوعی در تحول مدیریت اجرایی سازمان

هوش مصنوعی به عنوان یکی از فناوری های بنیادین عصر حاضر، در حال بازتعریف بنیادهای مدیریت اجرایی سازمان هاست. این مقاله مروری با هدف بررسی نقش هوش مصنوعی در تحول مدیریت اجرایی سازمان و ارائه چارچوبی جامع برای درک ابعاد گوناگون این تحول انجام شده است. روش پژوهش مبتنی بر مرور نظام مند ادبیات علمی در بازه زمانی ۲۰۱۰ تا ۲۰۲۶ و تحلیل محتوای کیفی منابع منتخب است. یافته ها نشان می دهد که هوش مصنوعی در چهار حوزه اصلی مدیریت اجرایی شامل تصمیم سازی راهبردی، سازماندهی و ساختار، رهبری و هدایت نیروی انسانی، و نظارت و کنترل، تغییرات چشمگیری ایجاد کرده است. در حوزه تصمیم سازی، سیستم های هوش مصنوعی با ارائه تحلیل های پیش بینی کننده و شبیه سازی سناریوها، فرایند تصمیم گیری را از حالت شهودی به داده محور تبدیل کرده اند. در حوزه سازماندهی، الگوریتم های مدیریتی امکان بازطراحی ساختارهای سنتی و جایگزینی آنها با شبکه های پویا و چابک را فراهم آورده اند. در حوزه رهبری، هوش مصنوعی به عنوان «هم خلبان اجرایی» نقش مکمل برای مدیران ایفا کرده و تعامل همزیستانه میان هوش انسانی و ماشینی را ممکن ساخته است. در حوزه نظارت، سیستم های مبتنی بر داده امکان پایش لحظه ای عملکرد را فراهم کرده اند. بااین حال، چالش های اساسی از جمله مسائل اخلاقی، سوگیری الگوریتمی، شکاف مهارت های دیجیتال، و مسئولیت پذیری در تصمیم گیری های خودکار، موانع مهمی در مسیر تحول مذکور محسوب می شوند. نتیجه گیری مقاله بر ضرورت بازتعریف نقش مدیران اجرایی از «تصمیم گیرنده صرف» به «طراح و هماهنگ کننده نظام های هوشمند» تاکید دارد و مدل مفهومی «رهبری هوشمند ترکیبی» را به عنوان چارچوبی برای گذار از مدیریت سنتی به مدیریت عصر هوش مصنوعی ارائه می دهد.

کلیدواژه ها:

هوش مصنوعی ، مدیریت اجرایی ، تصمیم گیری سازمانی ، رهبری دیجیتال ، تحول سازمانی ، تعامل انسان و ماشین ، حکمرانی الگوریتمی