<span lang="FA">بررسی نقش سیلاب های موردی بهمن ماه ۱۴۰۳ در حفظ و حیات تالاب مهارلو

تالاب مهارلو، یکی از زیست بوم های مهم جنوب شرقی شیراز، در سال های اخیر به دلیل کاهش بارندگی، بهره برداری بی رویه از منابع آب و تغییرات کاربری اراضی، با افت شدید سطح آب مواجه شده است. این پژوهش باهدف بررسی نقش سیلاب های بهمن ماه ۱۴۰۳ در احیای تالاب و ارزیابی پایداری هیدرولوژیکی و زیست محیطی آن انجام شد. در این مطالعه، سه زیرحوضه غربی نهراعظم، خشک و چنارراهدار مورد تحلیل قرار گرفتند. برای محاسبه رواناب، از مدل SCS-CN و برای تحلیل روند بارش و جریان، از روش های آماری و تجربی بهره گرفته شد. نتایج نشان داد که بارش ۸۳/۹ میلی متری در این رخداد موجب تولید بیش ۲/۳۸ میلیون مترمکعب رواناب شد که باعث افزایش ۸۰ سانتی متری تراز آب تالاب و گسترش سطح آن از ۱۵ به ۴۲ کیلومترمربع گردید. کاهش هدایت الکتریکی (EC) آب ورودی نیز نشان دهنده بهبود نسبی کیفیت آب بود. تحلیل های بلندمدت نشان دادند که تنها در سال هایی با سیلاب های قابل توجه، امکان احیای موقت تالاب فراهم شده است. بااین حال، توسعه بی رویه باغ شهرها، انسداد مسیل ها و عدم مدیریت یکپارچه منابع، مانعی جدی برای بهره برداری موثر از سیلاب ها است. نتایج این مطالعه نشان می دهد که رخدادهای سیلابی کوتاه مدت می توانند به حفظ موقت تراز آب و زیستگاه های تالاب مهارلو کمک کنند. این یافته ها بر اهمیت توجه به مدیریت رواناب و حفاظت از مسیرهای طبیعی جریان آب تاکید دارند و می تواند مبنایی برای بررسی های آتی و برنامه ریزی بلندمدت در راستای پایداری تالاب باشد.

کلیدواژه ها:

پایداری اکولوژیکی ، مدیریت سیلاب ، تغذیه ، تالاب های شور ، بارش های سنگین