نقش تعاملات مدرسه و خانه در بهبود وضعیت تحصیلی و تربیتی دانش آموزان

تعامل سازنده میان خانواده و مدرسه از مهم ترین عوامل موثر بر کیفیت فرایند تعلیم و تربیت دانش آموزان به شمار می آید. دانش آموز در بستر دو نهاد اصلی خانواده و مدرسه رشد می کند و هر اندازه این دو نهاد از نظر اهداف تربیتی، شیوه های رفتاری، انتظارات آموزشی و حمایت عاطفی هماهنگ تر عمل کنند، زمینه برای رشد تحصیلی، رفتاری، اخلاقی و اجتماعی دانش آموز بهتر فراهم می شود. پژوهش ها نشان داده اند که مشارکت فعال خانواده در امور آموزشی فرزندان، ارتباط مستمر اولیا با معلمان و مدیران، پیگیری وضعیت درسی و رفتاری دانش آموز و همچنین توجه مدرسه به نقش خانواده در تربیت، تاثیر چشمگیری بر پیشرفت تحصیلی، کاهش افت آموزشی، افزایش انگیزه یادگیری، تقویت اعتماد به نفس و بهبود سازگاری اجتماعی دانش آموزان دارد (سیف، ۱۳۹۸؛ شریعتمداری، ۱۳۹۷). در سال های اخیر، پیچیده تر شدن مسائل تربیتی و آموزشی، گسترش رسانه ها، تغییر سبک زندگی خانواده ها و افزایش فشارهای روانی و اجتماعی موجب شده است که ضرورت تعامل خانه و مدرسه بیش از گذشته مورد توجه قرار گیرد. هرگاه میان خانه و مدرسه شکاف ارتباطی ایجاد شود، دانش آموز با تعارض در ارزش ها، انتظارات و الگوهای رفتاری مواجه می شود و این وضعیت می تواند عملکرد تحصیلی و تربیتی او را تضعیف کند. در مقابل، زمانی که خانه و مدرسه در فضایی مبتنی بر اعتماد، تفاهم و مسئولیت پذیری مشترک همکاری می کنند، فرصت مناسبی برای شناسایی استعدادها، رفع مشکلات یادگیری و هدایت صحیح رفتاری دانش آموز به وجود می آید (علاقه بند، ۱۳۹۸). این مقاله با هدف بررسی نقش تعاملات مدرسه و خانه در بهبود وضعیت تحصیلی و تربیتی دانش آموزان، به شیوه توصیفی تحلیلی و با استفاده از منابع کتابخانه ای تدوین شده است. یافته ها نشان می دهد که تعامل مستمر و هدفمند میان خانواده و مدرسه می تواند موجب بهبود یادگیری، افزایش پیشرفت تحصیلی، تقویت نظم و مسئولیت پذیری، کاهش آسیب های رفتاری و رشد متوازن شخصیت دانش آموزان شود. بر این اساس، تقویت سازوکارهای ارتباطی میان این دو نهاد، یکی از ضرورت های اساسی نظام آموزشی در جهت ارتقای کیفیت تعلیم و تربیت به شمار می رود.

کلیدواژه ها:

تعامل خانه و مدرسه ، پیشرفت تحصیلی ، تربیت دانش آموز ، مشارکت خانواده ، ارتباط اولیا و مدرسه ، تعلیم و تربیت