تاثیر سبک های یادگیری بر پیشرفت تحصیلی دانش آموزان

پژوهش حاضر با هدف بررسی تاثیر سبک های یادگیری بر پیشرفت تحصیلی دانش آموزان دوره متوسطه اول و ارائه مدلی برای تبیین نقش واسطه ای انگیزش تحصیلی و خودتنظیمی در این رابطه انجام شد. روش پژوهش از نوع توصیفی-همبستگی با رویکرد مدل سازی معادلات ساختاری بود. جامعه آماری شامل تمامی دانش آموزان پسر و دختر پایه نهم شهر اصفهان در سال تحصیلی ۱۴۰۴-۱۴۰۳ بود که با روش نمونه گیری خوشه ای چندمرحله ای، تعداد ۴۵۰ نفر انتخاب شدند. ابزارهای پژوهش شامل پرسشنامه سبک های یادگیری، پرسشنامه انگیزش تحصیلی و پرسشنامه خودتنظیمی یادگیری بود که روایی و پایایی آن ها تایید شد. داده ها با استفاده از ضریب همبستگی پیرسون، تحلیل رگرسیون چندگانه و مدل سازی معادلات ساختاری با نرم افزارهای تخصصی تحلیل شدند. یافته ها نشان داد که سبک های یادگیری با پیشرفت تحصیلی و همچنین با انگیزش تحصیلی و خودتنظیمی یادگیری رابطه مثبت و معناداری دارند. نتایج مدل سازی معادلات ساختاری نشان داد که سبک های یادگیری با ضریب مسیر ۲۸/۰ بر پیشرفت تحصیلی تاثیر مستقیم دارند و با ضریب مسیر ۳۴/۰ از طریق انگیزش تحصیلی و خودتنظیمی یادگیری بر پیشرفت تحصیلی تاثیر غیرمستقیم دارند. از میان سبک های یادگیری، سبک یادگیری دیداری و سبک یادگیری بساوایی بیشترین تاثیر را بر پیشرفت تحصیلی داشتند و سبک یادگیری شنیداری کمترین تاثیر را داشت. همچنین، نتایج نشان داد که انگیزش تحصیلی و خودتنظیمی یادگیری نقش واسطه ای معناداری در رابطه بین سبک های یادگیری و پیشرفت تحصیلی دارند. بر اساس یافته ها، شناخت سبک های یادگیری غالب دانش آموزان و طراحی فعالیت های آموزشی متناسب با این سبک ها، می تواند با افزایش انگیزش و خودتنظیمی، به بهبود پیشرفت تحصیلی منجر شود و این رویکرد، به جای روش های یکسان و کلیشه ای، بر شخصی سازی یادگیری تاکید دارد. با وجود محدودیت هایی مانند ماهیت مقطعی پژوهش و وابستگی به خودگزارش دهی، پیشنهاد می شود که نظام آموزشی کشور با توانمندسازی معلمان در شناسایی سبک های یادگیری دانش آموزان، تنوع در روش های تدریس و طراحی فعالیت های متناسب با سبک های مختلف، به تدریج به سمت رویکردهای یادگیری شخصی سازی شده حرکت کند.

کلیدواژه ها:

سبک های یادگیری ، پیشرفت تحصیلی ، انگیزش تحصیلی ، خودتنظیمی یادگیری ، شخصی سازی یادگیری