ارائه راهکارهای نوین برای همسوسازی تربیت بدنی مدارس با سبک زندگی دیجیتال

پژوهش حاضر با هدف ارائه و آزمون راهکارهای نوین برای همسوسازی تربیت بدنی مدارس با سبک زندگی دیجیتال و بررسی اثربخشی یک برنامه ترکیبی مبتنی بر فناوری های دیجیتال و فعالیت های حرکتی نوین، بر شاخص های سلامت جسمانی، انگیزه و نگرش دانش آموزان نسبت به فعالیت بدنی در دوره متوسطه اول انجام شد. روش پژوهش از نوع نیمه آزمایشی با طرح پیش آزمون-پس آزمون با گروه کنترل و دوره پیگیری سه ماهه بود. جامعه آماری شامل تمامی دانش آموزان پسر پایه هشتم شهر اصفهان در سال تحصیلی ۱۴۰۴-۱۴۰۳ بود که با روش نمونه گیری خوشه ای چندمرحله ای، ۸۰ نفر (۴۰ نفر گروه آزمایش و ۴۰ نفر گروه کنترل) انتخاب شدند. گروه آزمایش به مدت ۱۶ جلسه ۷۵ دقیقه ای تحت برنامه تربیت بدنی دیجیتال (شامل اپلیکیشن های ردیاب فعالیت و گام شمار، بازی های حرکتی مبتنی بر واقعیت افزوده و مجازی، چالش های ورزشی مجازی گروهی، پلتفرم های آموزش حرکتی آنلاین، ابزارهای پوشیدنی سنجش فعالیت و سیستم های بازخورد هوشمند) قرار گرفتند، در حالی که گروه کنترل برنامه سنتی تربیت بدنی را دریافت کردند. ابزارهای پژوهش شامل آزمون های آمادگی جسمانی (استقامت قلبی-عروقی با آزمون دو ۹ دقیقه ای، قدرت عضلانی با آزمون دراز و نشست در ۳۰ ثانیه، انعطاف پذیری با آزمون نشستن و رسیدن به جلو)، پرسشنامه انگیزه ورزشی (SMS-۲۸) و پرسشنامه نگرش به فعالیت بدنی بود که روایی و پایایی آن ها (با آلفای کرونباخ بین ۸۵/۰ تا ۹۱/۰) تایید شد. داده ها با استفاده از تحلیل کوواریانس چندمتغیره و یک متغیره و تحلیل واریانس با اندازه گیری مکرر تحلیل شدند. نتایج تحلیل پیگیری نشان داد که تاثیرات مداخله بر متغیرهای جسمانی و روان شناختی در دوره پیگیری سه ماهه، با کاهش جزئی اما غیرمعنادار، همچنان پایدار باقی مانده است و پایداری تاثیرات بر مولفه های انگیزه درونی و نگرش عاطفی بیشتر از سایر مولفه ها بود. بر اساس یافته ها، راهکارهای نوین همسوسازی تربیت بدنی با سبک زندگی دیجیتال شامل پنج محور اصلی (۱- شخصی سازی و تطبیق پذیری از طریق الگوریتم های هوشمند، ۲- تعامل گرایی و مشارکت پذیری از طریق بازی وارسازی و واقعیت افزوده، ۳- بازخورد آنی و داده محوری از طریق ابزارهای پوشیدنی و تحلیل داده، ۴- اجتماعی سازی دیجیتال از طریق چالش های گروهی و شبکه های ورزشی، و ۵- یادگیری سیار و مستمر از طریق اپلیکیشن های موبایل) می تواند به طور موثری شکاف بین دنیای دیجیتال دانش آموزان و برنامه های سنتی تربیت بدنی را پر کرده و آن ها را به سمت سبک زندگی فعال و سالم سوق دهد. با وجود محدودیت هایی مانند دسترسی نابرابر به ابزارهای دیجیتال و وابستگی به اینترنت است.

کلیدواژه ها:

تربیت بدنی دیجیتال ، سبک زندگی دیجیتال ، فناوری های حرکتی ، بازی وارسازی ، واقعیت افزوده ، انگیزه ورزشی ، دانش آموزان