بررسی آثار آموزش ترکیبی بر کاهش اضطراب امتحانات و افزایش عملکرد تحصیلی

پژوهش حاضر با هدف بررسی آثار آموزش ترکیبی بر کاهش اضطراب امتحانات و افزایش عملکرد تحصیلی دانشآموزان انجام شد. روش پژوهش نیمه آزمایشی با طرح پیش آزمون-پس آزمون با گروه کنترل بود. جامعه آماری شامل تمامی دانش آموزان پسر مقطع متوسطه دوم شهر تهران در سال تحصیلی ۱۴۰۴-۱۴۰۳ بود که با روش نمونه گیری خوشه ای چندمرحله ای، تعداد ۶۰ نفر انتخاب و به صورت تصادفی در دو گروه آزمایش (۳۰ نفر) و کنترل (۳۰ نفر) جایگزین شدند. گروه آزمایش به مدت ۱۲ جلسه ۹۰ دقیقه ای تحت آموزش ترکیبی (تلفیق حضوری و برخط) قرار گرفتند، در حالی که گروه کنترل آموزش معمول را دریافت کردند. ابزارهای پژوهش شامل پرسشنامه اضطراب امتحان اسپیلبرگر (۱۹۸۰) و آزمون عملکرد تحصیلی محققساخته بود که روایی و پایایی آنها تایید شد. داده ها با استفاده از تحلیل کوواریانس چندمتغیره (MANCOVA) و تحلیل کوواریانس یک متغیره (ANCOVA) تحلیل شدند. یافته ها نشان داد که آموزش ترکیبی به طور معناداری باعث کاهش اضطراب امتحان (۰۵/۰>P و ۴۲/۶۳=F) و افزایش عملکرد تحصیلی (۰۵/۰>P و ۸۷/۵۸=F) در گروه آزمایش نسبت به گروه کنترل شده است. همچنین نتایج مربوط به ابعاد عملکرد تحصیلی نشان داد که آموزش ترکیبی بیشترین تاثیر را بر بعد درک مطلب (۰۵/۰>P و ۳۵/۴۲=F) و کمترین تاثیر را بر بعد روانی-حرکتی (۰۵/۰>P و ۶۷/۱۸=F) داشته است. بر اساس یافته ها، آموزش ترکیبی با ایجاد انعطاف پذیری در فرآیند یادگیری، کاهش تنش های محیطی و افزایش تعاملات آموزشی، توانسته است به عنوان یک رویکرد موثر در بهبود وضعیت تحصیلی دانش آموزان عمل کند. این روش با تلفیق مزایای آموزش حضوری و برخط، بستری مناسب برای کاهش اضطراب و ارتقای یادگیری عمیق فراهم می آورد. با توجه به شیوع روزافزون فناوری های آموزشی، استفاده از آموزش ترکیبی به عنوان یک راهبرد کارآمد در نظام آموزشی توصیه می شود. با این حال، اجرای موفقیت آمیز این رویکرد نیازمند زیرساخت های فنی مناسب، توانمندسازی معلمان و طراحی محتوای متناسب با نیازهای فراگیران است. همچنین، ضرورت دارد که پژوهش های بیشتری با دوره های پیگیری طولانی مدت برای بررسی پایداری تاثیرات این روش انجام شود. در مجموع، نتایج این پژوهش نشان دهنده اثربخشی معنادار آموزش ترکیبی بر متغیرهای مورد مطالعه است و می تواند تلویحات کاربردی مهمی برای نظام آموزشی کشور داشته باشد.

کلیدواژه ها:

آموزش ترکیبی ، اضطراب امتحان ، عملکرد تحصیلی ، دانش آموزان متوسطه