نقش فناوری های هوشمند و هوش مصنوعی در تحقق عدالت آموزشی برای دانش آموزان دیرآموز

دانش آموزان دیرآموز به دلیل سرعت پایین تر در پردازش اطلاعات، در نظام های آموزشی سنتی با چالش های جدی و شکست های تحصیلی مکرر مواجه هستند که این امر با اصل عدالت آموزشی در تضاد است. هدف پژوهش حاضر، تحلیل و سنتز نظام مند شواهد پژوهشی موجود پیرامون اثربخشی مداخلات مبتنی بر فناوری های هوشمند و هوش مصنوعی بر یادگیری و انگیزش دانش آموزان دیرآموز بود. روش این پژوهش، به روش مرور نظام مند انجام شد. پایگاه های اطلاعاتی Scopus، Web of Science، Google Scholar، SID و Magiran با استفاده از کلیدواژه هایی نظیر دانش آموز دیرآموز، هوش مصنوعی، یادگیری تطبیق پذیر و معادل های انگلیسی آن ها برای مقالات منتشر شده بین سال های ۲۰۱۰ تا ۲۰۲۵ جستجو شدند. از میان مقالات یافت شده، پژوهش های تجربی و شبه تجربی که اثربخشی یک فناوری هوشمند را بر این گروه دانش آموزان سنجیده بودند، انتخاب و داده های آن ها به روش سنتز روایی تحلیل گردید. یافته ها نشان داد که مداخلات مبتنی بر یادگیری تطبیق پذیر و پلتفرم های بازی وارسازی شده، تاثیر مثبتی بر بهبود مهارت های تحصیلی (به ویژه ریاضیات) و افزایش انگیزه و خودکارآمدی دانش آموزان دیرآموز داشتند. اصول طراحی کلیدی مانند ارائه بازخورد فوری، شخصی سازی سطح دشواری و نمایش بصری پیشرفت، به عنوان عوامل موثر شناسایی شدند. همچنین، کمبود قابل توجه پژوهش های باکیفیت و متمرکز بر این جمعیت خاص تایید شد. فناوری های هوشمند پتانسیل بالایی برای فردی سازی آموزش و تحقق عدالت آموزشی برای دانش آموزان دیرآموز دارند، اما توسعه و ارزیابی ابزارهای هدفمند و مبتنی بر شواهد در این حوزه یک ضرورت پژوهشی و عملی است.

کلیدواژه ها:

آموزش تطبیق پذیر ، دانش آموزان دیرآموز ، عدالت آموزشی ، مرور نظام مند ، هوش مصنوعی