بررسی نقش روابط عمومی در ارتقای سواد رسانه ای دانش آموزان و تاثیر آن بر افزایش توانایی تحلیل، ارزیابی و تولید محتوای رسانه ای

با گسترش بی سابقه فناوری های ارتباطی و نفوذ عمیق رسانه های دیجیتال در زندگی روزمره، دانش آموزان به عنوان شهروندان دیجیتال، با حجم عظیمی از پیام های رسانه ای مواجه هستند. در این راستا، هدف اصلی این پژوهش، واکاوی نقش راهبردهای روابط عمومی در ارتقای سطح سواد رسانه ای دانش آموزان و بررسی تاثیر مستقیم آن بر سه مولفه کلیدی سواد رسانه ای شامل توانایی تحلیل محتوای رسانه ای، ارزیابی انتقادی پیام ها و مهارت تولید محتوای رسانه ای بود. شناخت این نقش می تواند به طراحی برنامه های آموزشی کارآمدتر کمک کند.پژوهش حاضر از نظر هدف، کاربردی و از نظر روش اجرا، یک پژوهش مروری (Review Study) به شیوه سیستماتیک است. برای گردآوری اطلاعات، پایگاه های داده ای معتبر داخلی و بین المللی با کلیدواژه های مرتبط مورد جستجو قرار گرفتند. یافته های حاصل از تحلیل داده ها نشان داد که روابط عمومی مدارس و نهادهای آموزشی، اگر به صورت تعاملی و مشارکتی اجرا شود، نقشی فراتر از اطلاع رسانی دوطرفه ایفا می کند. یافته ها حاکی از آن بود که استفاده از تکنیک های روابط عمومی نظیر «گفت وگو»، «بازخوردگیری» و «مشارکت ذی نفعان»، به طور معناداری بر توانایی دانش آموزان در «تحلیل» پیام های رسانه ای و تشخیص لحن، هدف و جهت گیری های پنهان تاثیر مثبت دارد. همچنین، فضاسازی های ایجاد شده توسط روابط عمومی برای نقد و بررسی رویدادها، مهارت «ارزیابی» و تمایز قائل شدن میان خبر واقعی و شایعه را تقویت می کند. در بخش «تولید محتوا»، مشارکت دانش آموزان در تولید محتوای درون مدرسه ای (مانند وب سایت مدرسه، کانال های اطلاع رسانی و روزنامه دیواری) تحت نظارت مربیان، باعث افزایش اعتماد به نفس و ارتقای مهارت های فنی و اخلاقی در تولید محتوای رسانه ای شد. این فرآیند به دانش آموزان می آموزد که چگونه با رعایت اصول اخلاقی و حقیقت محوری، صدای خود را به گوش دیگران برسانند.بر اساس یافته ها، روابط عمومی می تواند به عنوان یک پل ارتباطی و آموزشی موثر، شکاف میان مصرف کننده منفعل و شهروند رسانه ای آگاه را پر کند. این پژوهش نتیجه می گیرد که ادغام اصول و فنون روابط عمومی در برنامه های تربیتی و درسی، نه تنها سواد رسانه ای را ارتقا می دهد، بلکه باعث پرورش تفکر انتقادی و خلاقیت می شود. پیشنهاد می شود نهادهای آموزشی با تاسیس خبرگروه های دانش آموزی و برگزاری کارگاه های تعاملی روابط عمومی، دانش آموزان را از جایگاه مصرف کننده صرف به تولیدکنندگان محتوای مسئولیت پذیر و آگاه تبدیل کنند تا در مواجهه با چالش های فضای مجازی، تاب آوری و هوشمندی رسانه ای بالاتری داشته باشند.

کلیدواژه ها:

روابط عمومی ، سواد رسانه ای ، دانش آموزان ، تحلیل محتوا ، ارزیابی انتقادی ، تولید محتوا