بررسی نقش هوش مصنوعی در ارتقا انگیزه یادگیری دانش آموزان در کلاس درس

پیشرفت سریع فناوری های هوش مصنوعی، تحولی اساسی در نظام های آموزشی ایجاد کرده و توجه بسیاری از پژوهشگران را به نقش این فناوری در ارتقای انگیزه ی یادگیری دانش آموزان معطوف ساخته است. پژوهش حاضر با هدف مرور نظام مند پژوهش های انجام شده در زمینه تاثیر هوش مصنوعی بر انگیزه یادگیری دانش آموزان در کلاس درس به نگارش درآمده است. این مقاله با روش مروری انجام شده است. یافته های مرور مطالعات نشان می دهد که هوش مصنوعی از طریق کارکردهایی همچون شخصی سازی مسیر یادگیری، ارائه بازخورد فوری و توصیفی، طراحی محیط های تعاملی و بازی محور، و پشتیبانی دستیارهای مجازی، توانایی چشمگیری در تقویت مولفه های انگیزه از جمله خودمختاری، حس شایستگی و ارتباط اجتماعی دارد. بااین حال، تاثیرگذاری این فناوری مشروط به عوامل واسطه گر متعددی از جمله نقش معلم، تفاوت های فردی دانش آموزان، کیفیت طراحی آموزشی و بافت فرهنگی مدرسه است. همچنین، چالش هایی نظیر کاهش خودکارآمدی در اثر وابستگی بیش ازحد به سیستم های هوشمند، تضعیف تعاملات اجتماعی، نگرانی های اخلاقی مرتبط با حریم خصوصی و شکاف دسترسی به فناوری، از موانع جدی در مسیر بهره مندی موثر از این ابزارها محسوب می شوند. نتیجه گیری نهایی مقاله بر این نکته تاکید دارد که هوش مصنوعی به خودی خود انگیزه آفرین نیست، بلکه کارآمدی آن در گرو طراحی آموزشی انسان محور و نقش فعال معلم به عنوان تسهیل گر یادگیری است. بر این اساس، پیشنهاد می شود در مطالعات آتی به طراحی چارچوب های اخلاقی، انجام پژوهش های طولی و بررسی تاثیر هوش مصنوعی بر انگیزه در بسترهای یادگیری غیررسمی توجه بیشتری معطوف گردد‎.‎

کلیدواژه ها:

هوش مصنوعی ، انگیزه یادگیری ، شخصی سازی یادگیری ، بازخورد تطبیقی ، طراحی آموزشی