بررسی تاثیر انگیزش، خودکارآمدی و اضطراب در شکل گیری یادگیری عمیق مفاهیم علوم تجربی در دانش آموزان متوسطه اول

هدف پژوهش حاضر بررسی تاثیر سه عامل روان شناختی انگیزش، خودکارآمدی و اضطراب بر شکل گیری یادگیری عمیق مفاهیم علوم تجربی در دانش آموزان دوره متوسطه اول است. یادگیری عمیق زمانی تحقق می یابد که دانش آموز فراتر از حفظ مطالب، بتواند میان مفاهیم ارتباط برقرار کند، آن ها را تحلیل کند و آموخته های خود را در موقعیت های جدید به کار گیرد. بر این اساس، فرضیه های پژوهش عبارت اند از: انگیزش تحصیلی و خودکارآمدی با یادگیری عمیق مفاهیم علوم تجربی رابطه مثبت دارند؛ اضطراب یادگیری با این نوع یادگیری رابطه منفی دارد؛ و تعامل این سه متغیر می تواند میزان یادگیری عمیق دانش آموزان را تبیین کند. این مطالعه با روش مروری و بر پایه منابع کتابخانه ای انجام شده است. برای گردآوری اطلاعات، کتاب ها، مقاله های علمی پژوهشی، پایان نامه ها و منابع معتبر فارسی و لاتین مرتبط با انگیزش، خودکارآمدی، اضطراب، یادگیری عمیق و آموزش علوم بررسی و تحلیل شدند. منابع بر اساس ارتباط مستقیم با موضوع، اعتبار علمی و تازگی محتوا انتخاب و سپس یافته های آن ها به شیوه تحلیل توصیفی و مقایسه ای دسته بندی و تلفیق شد. نتایج حاصل از مرور مطالعات نشان می دهد که انگیزش، با افزایش علاقه، مشارکت فعال، پشتکار و جهت گیری هدفمند، زمینه درگیری شناختی بیشتر دانش آموزان با مفاهیم علمی را فراهم می کند. همچنین خودکارآمدی بالا موجب افزایش اعتماد به توانایی حل مسئله، استمرار تلاش در برابر دشواری ها و استفاده موثرتر از راهبردهای یادگیری می شود. در مقابل، اضطراب زیاد با کاهش تمرکز، اختلال در پردازش اطلاعات، ضعف حافظه فعال و گرایش به یادگیری سطحی همراه است. در مجموع، شواهد پژوهشی تایید می کنند که تقویت انگیزش و خودکارآمدی و کاهش اضطراب می تواند به بهبود یادگیری عمیق علوم تجربی در دانش آموزان متوسطه اول منجر شود. بنابراین، استفاده از روش های تدریس فعال، بازخورد حمایتی، ایجاد تجربه های موفقیت آمیز و فراهم کردن فضای آموزشی امن و کم تنش توصیه می شود. این یافته ها می تواند راهنمای معلمان برای طراحی آموزش های موثرتر و متناسب با نیازهای روان شناختی دانش آموزان باشد.

کلیدواژه ها:

انگیزش تحصیلی ، خودکارآمدی ، اضطراب یادگیری ، یادگیری عمیق ، علوم تجربی ، متوسطه اول