بررسی نقش انتقال دهنده های عصبی در بازنویسی مسیرهای یادگیری و شکل گیری صفات شخصیتی و اختلالات عصبی-تحولی کودکان با تاکید بر نقش مداخله بازی درمانی کودک محور

رشد شناختی، هیجانی و اجتماعی کودکان تحت تاثیر تعامل پیچیده عوامل زیستی، روان شناختی و محیطی قرار دارد. در این میان، انتقال دهنده های عصبی با تنظیم ارتباطات سیناپسی، شکل دهی شبکه های عصبی و ایجاد انعطاف پذیری مغز، نقش اساسی در یادگیری، حافظه، توجه، تنظیم هیجان، انگیزش و شکل گیری صفات شخصیتی ایفا می کنند. از سوی دیگر، اختلالات عصبی-تحولی نظیر اختلال طیف اوتیسم، اختلال نقص توجه/بیش فعالی و اختلال نافرمانی مقابله ای، با تغییر در عملکرد این سامانه های عصبی همراه بوده و بر رشد شناختی، رفتاری و اجتماعی کودکان تاثیر منفی می گذارند. پژوهش حاضر با هدف تبیین نقش انتقال دهنده های عصبی در بازنویسی مسیرهای یادگیری، شکل گیری صفات شخصیتی و اختلالات عصبی-تحولی کودکان با تاکید بر نقش مداخله بازی درمانی کودک محور، به روش مروری و با بهره گیری از منابع علمی معتبر فارسی و انگلیسی انجام شده است. در این مطالعه، یافته های پژوهش های مرتبط با علوم اعصاب، روان شناسی رشد، اختلالات عصبی-تحولی و بازی درمانی کودک محور به صورت توصیفی–تحلیلی بررسی و تلفیق شد. نتایج بررسی ها نشان داد که انتقال دهنده های عصبی از طریق تنظیم فعالیت شبکه های مغزی و تقویت انعطاف پذیری عصبی، زمینه بازسازمان دهی مسیرهای یادگیری و ارتقای کارکردهای شناختی و هیجانی را فراهم می کنند. همچنین بازی درمانی کودک محور، به ویژه رویکردهای مبتنی بر تعامل، با ایجاد تجربه های هیجانی مثبت، افزایش انگیزش، تقویت ارتباطات اجتماعی و مشارکت فعال کودک، می تواند به بهبود عملکرد شناختی، تنظیم هیجان، رشد مهارت های ارتباطی، کاهش مشکلات رفتاری و تقویت رشد شخصیت کمک کند. افزون بر این، مشارکت خانواده در فرایند درمان و بهره گیری از مداخلات زودهنگام، اثربخشی این رویکرد را افزایش داده و فرصت مناسبی برای استفاده از ظرفیت بالای انعطاف پذیری مغز در سال های اولیه زندگی فراهم می آورد.

کلیدواژه ها:

انتقال دهنده های عصبی ، بازنویسی مسیرهای یادگیری ، انعطاف پذیری عصبی ، صفات شخصیتی ، اختلالات عصبی-تحولی ، بازی درمانی کودک محور ، اختلال طیف اوتیسم ، اختلال نقص توجه/بیش فعالی ، اختلال نافرمانی مقابله ای.