زیست پذیری پایدار در بافت های تاریخی شهری تحلیل نقش حکمرانی و ارائه چارچوب

بافت های تاریخی شهری به عنوان گنجینه های هویتی و فرهنگی، در تقاطع میان ضرورت حفاظت و نیاز به زندگی معاصر قرار دارند. این مقاله با هدف ارائه یک چارچوب مفهومی یکپارچه برای تحقق زیست پذیری پایدار در این بافت ها و با تمرکز بر نقش محوری حکمرانی شهری نگاشته شده است. روش پژوهش، تحلیل کیفی و ترکیب مفهومی ادبیات نظری موجود است. یافته ها نشان می دهد که زیست پذیری در بافت تاریخی مفهومی پنج بعدی است که علاوه بر ابعاد چهارگانه کلاسیک (کالبدی-فضایی، اجتماعی-فرهنگی، اقتصادی و زیست محیطی)، نیازمند بعد پنجم «حفاظت فعال و هویت بخش» می باشد. در این میان، حکمرانی شهری به عنوان سازوکاری کلیدی، تعیین کننده کیفیت تعامل بین این ابعاد است. حکمرانی ناکارآمد و بخشی نگر به تشدید تقابل میان حفظ و توسعه می انجامد، در حالی که حکمرانی یکپارچه، مشارکتی و پاسخگو می تواند بسترساز تعادل پویا و تحقق «حیات بخشی» پایدار باشد. چارچوب نهایی ارائه شده، زیست پذیری را نه به عنوان یک محصول، بلکه به مثابه یک فرآیند مداوم مدیریتی-اجتماعی تعریف می کند که در بستر حکمرانی مطلوب و با محوریت ادراک ساکنان شکل می گیرد. این چارچوب می تواند نقشه راهی برای سیاست گذاران و برنامه ریزان شهری در جهت احیای همه جانبه بافت های تاریخی باشد.

کلیدواژه ها:

پایداری ، بافت تاریخی شهری ، حکمرانی شهری ، حفاظت فعال ، چارچوب مفهومی