امنیت سایبری و حریم خصوصی در زیست بوم دیجیتال شهرهای هوشمند: یک مرور نظام مند بر تهدیدات، الزامات و رویکردهای حفاظتی

گسترش زیرساخت های دیجیتال در شهرهای هوشمند، شهرداری ها را با طیف پیچیده ای از تهدیدات امنیت سایبری و چالش های حریم خصوصی مواجه کرده که ماهیت آن ها فراتر از حملات سایبری مستقیم بوده و ابعاد نهادی، حقوقی و اجتماعی عمیقی دارد. معماری سه گانه تلفن هوشمند، داده های کلان و رایانش ابری که موتور محرک هوشمندسازی شهری است، به طور همزمان بزرگ ترین سطح آسیب پذیری را در برابر نفوذ، دستکاری داده و نقض حریم خصوصی شهروندان ایجاد می کند. در لایه زیرین این معماری، شبکه گسترده دستگاه های اینترنت اشیا با محدودیت های پردازشی و فقدان به روزرسانی های امنیتی منظم، نقاط ورود متعددی برای مهاجمان فراهم می کند. تهدیداتی نظیر حملات سرقت هویت و دستکاری داده های حسگری در حوزه های حیاتی چون حمل ونقل، انرژی و سلامت، پیامدهایی فراتر از اختلال فناوری دارند و ایمنی و رفاه شهروندان را به خطر می اندازند. بررسی رفتار شهروندان در قبال اشتراک گذاری داده نشان می دهد که آنان محاسبه ای ضمنی میان منافع امنیتی و رفاهی در برابر هزینه افشای اطلاعات شخصی انجام می دهند و سطح سواد دیجیتال، تعیین کننده ترین عامل در احتیاط آنان است؛ یافته ای که طراحی سیستم های شهر هوشمند را ملزم می کند ترجیحات و نگرانی های واقعی شهروندان را در نظر بگیرد. حفاظت پایدار در این بستر تنها از طریق تلفیق رویکردهای فنی لایه ای شامل رمزنگاری، احراز هویت قوی و سیستم های تشخیص تهدید مبتنی بر هوش مصنوعی، با چارچوب های نهادی شفاف، سیاست های حاکمیت داده مدون و ارتقای سواد دیجیتال کارکنان شهرداری و مشارکت فعال شهروندان در حاکمیت دیجیتال شهری قابل تحقق است.

کلیدواژه ها:

امنیت سایبری ، حریم خصوصی ، شهر هوشمند ، اینترنت اشیا ، شهرداری