تحلیل مدل رابطه میان انگیزش یادگیری دیجیتال و درگیری شناختی دانش آموزان

تحول دیجیتال در نظام های آموزشی، ماهیت یادگیری و شیوه های تعامل دانش آموزان با محتوا را دگرگون کرده است. در این میان، انگیزش یادگیری دیجیتال به عنوان یکی از پیشایندهای کلیدی مشارکت فعال در محیط های فناورانه، نقش تعیین کننده ای در کیفیت تجربه یادگیری دارد. پژوهش حاضر با هدف تحلیل مدل رابطه میان انگیزش یادگیری دیجیتال و درگیری شناختی دانش آموزان انجام شد. این مطالعه با رویکرد کمی و طرح همبستگی از نوع مدل یابی معادلات ساختاری اجرا گردید. جامعه آماری شامل دانش آموزان دوره متوسطه بود که با روش نمونه گیری تصادفی خوشه ای انتخاب شدند. ابزار گردآوری داده ها شامل پرسشنامه های استاندارد انگیزش یادگیری در محیط های دیجیتال و مقیاس درگیری شناختی بود که روایی محتوایی و سازه آن ها تایید و پایایی از طریق ضریب آلفای کرونباخ محاسبه شد.یافته ها نشان داد که انگیزش یادگیری دیجیتال دارای ابعاد انگیزش درونی، انگیزش بیرونی و خودکارآمدی دیجیتال است و این ابعاد به صورت معناداری درگیری شناختی دانش آموزان را پیش بینی می کنند. نتایج مدل یابی نشان داد که انگیزش درونی قوی ترین اثر مستقیم را بر درگیری شناختی دارد، در حالی که خودکارآمدی دیجیتال نیز به طور غیرمستقیم از طریق افزایش تلاش ذهنی و راهبردهای یادگیری عمیق بر این متغیر اثرگذار است. شاخص های برازش مدل حاکی از برازش مطلوب مدل پیشنهادی با داده های تجربی بود.بر اساس نتایج، تقویت مولفه های انگیزشی در طراحی محیط های یادگیری الکترونیکی می تواند زمینه ساز افزایش درگیری شناختی، پردازش عمیق اطلاعات و بهبود عملکرد تحصیلی شود. پیشنهاد می شود برنامه ریزان آموزشی با تاکید بر طراحی تعاملی، بازخورد مستمر و ارتقای احساس شایستگی دیجیتال، بسترهای یادگیری هوشمند و انگیزش محور را توسعه دهند. این پژوهش می تواند چارچوبی نظری و کاربردی برای بهینه سازی یادگیری دیجیتال در مدارس فراهم آورد.