تاثیر اختلال ADHD وOCD بر احساس رضایت از زندگی و کیفیت تحصیلی دانش اموزان

اختلال نقص توجه/بیش فعالی (ADHD) و اختلال وسواس فکری-عملی (OCD) از شایع ترین اختلالات روان شناختی دوران کودکی و نوجوانی هستند که می توانند ابعاد مختلف زندگی دانش آموزان، از جمله عملکرد تحصیلی، روابط اجتماعی، تنظیم هیجانی و احساس رضایت از زندگی را به طور معناداری تحت تاثیر قرار دهند. ADHD معمولا با الگوهای پایدار بی توجهی، بیش فعالی و تکانشگری شناخته می شود و OCD با افکار مزاحم، اضطراب زا و رفتارهای تکراری یا آیین مند مشخص می گردد (American Psychiatric Association, ۲۰۲۲). پژوهش های جدید نشان داده اند که هر دو اختلال، علاوه بر ایجاد مشکلات بالینی، پیامدهای گسترده ای در حوزه آموزش و سلامت روان مثبت دارند و می توانند موجب افت کیفیت تحصیلی، کاهش خودکارآمدی، افزایش فشار روانی و افت رضایت ذهنی از زندگی شوند (Biederman et al., ۲۰۲۱; Geller et al., ۲۰۲۲). در محیط مدرسه، دانش آموزان مبتلا به ADHD اغلب با دشواری در تمرکز، تکمیل تکالیف، پیروی از دستورالعمل ها و مدیریت زمان روبه رو هستند و دانش آموزان دارای OCD نیز ممکن است به علت اشتغال ذهنی، کمال گرایی مرضی، کندی در انجام تکالیف و اضطراب شدید، عملکرد آموزشی ضعیف تری نشان دهند (DuPaul & Stoner, ۲۰۱۹; Piacentini et al., ۲۰۲۰). از سوی دیگر، رضایت از زندگی به عنوان یکی از شاخص های مهم بهزیستی ذهنی، بازتاب ارزیابی فرد از کیفیت کلی زندگی خویش است و تحت تاثیر سلامت روان، موفقیت تحصیلی، حمایت اجتماعی و احساس شایستگی قرار دارد (Diener et al., ۲۰۱۸). بنابراین، بررسی هم زمان تاثیر ADHD و OCD بر رضایت از زندگی و کیفیت تحصیلی دانش آموزان می تواند به درک عمیق تری از نیازهای آموزشی و روان شناختی این گروه منجر شود. مقاله حاضر با تکیه بر منابع معتبر انگلیسی، به تحلیل جامع سازوکارهای تاثیر این دو اختلال بر احساس رضایت از زندگی و کیفیت تحصیلی دانش آموزان می پردازد و در پایان، پیشنهادهایی برای پژوهش های آینده و مداخلات کاربردی ارائه می دهد.

کلیدواژه ها:

اختلال نقص توجه/بیش فعالی ، اختلال وسواس فکری-عملی ، رضایت از زندگی