تبیین افکار خودکشی در دانش آموزان بر اساس حس انسجام و شفقت خود با آزمون نقش واسطه ای پریشانی روان شناختی

خودکشی یکی از مهم ترین مسائل بهداشت روان در جهان معاصر است که به عنوان یک پدیده چندبعدی، پیچیده و متاثر از عوامل زیستی، روان شناختی، اجتماعی و فرهنگی شناخته می شود. سازمان جهانی بهداشت خودکشی را از مهم ترین علل مرگ ومیر در میان نوجوانان و جوانان معرفی کرده است و آن را به عنوان یک معضل جدی سلامت عمومی در سطح جهانی مورد توجه قرار داده است. در سال های اخیر، افزایش شیوع مشکلات روان شناختی در میان نوجوانان و دانش آموزان موجب شده است که پژوهشگران و متخصصان حوزه سلامت روان توجه ویژه ای به عوامل زمینه ساز افکار و رفتارهای خودکشی داشته باشند. افکار خودکشی به عنوان نخستین مرحله در زنجیره رفتارهای خودکشی تلقی می شود و شامل اشتغال ذهنی فرد به مرگ، آرزوی مردن یا اندیشه پایان دادن به زندگی است. شناسایی عوامل موثر بر شکل گیری این افکار می تواند نقش مهمی در پیشگیری از رفتارهای خودکشی و ارتقای سلامت روان دانش آموزان ایفا کند. دوره نوجوانی یکی از حساس ترین مراحل رشد انسان است که با تغییرات گسترده جسمانی، شناختی، هیجانی و اجتماعی همراه است. نوجوانان در این دوره با چالش های متعددی از جمله شکل گیری هویت، فشارهای تحصیلی، تغییر روابط خانوادگی، پذیرش اجتماعی، انتظارات والدین و نگرانی های مربوط به آینده مواجه می شوند. این تحولات گاه موجب افزایش آسیب پذیری روان شناختی نوجوانان شده و آنان را در معرض مشکلاتی نظیر افسردگی، اضطراب، احساس ناامیدی، تنهایی و افکار خودکشی قرار می دهد. از آنجا که دانش آموزان بخش قابل توجهی از جمعیت نوجوانان را تشکیل می دهند، بررسی عوامل مرتبط با افکار خودکشی در این گروه از اهمیت ویژه ای برخوردار است. در این پژوهش که به شیوه مروری و با مطالعه کتابخانه ای و مراجعه به مقاله ها و تحقیق های چاپ شده و مطالب دیجیتالی گرد آوری شده است و سعی بر آن شده که به بررسی افکار خودکشی در دانش آموزان بر اساس حس انسجام و شفقت خود با آزمون نقش واسطه ای پریشانی روان شناختی پرداخته شود. نتایج به دست آمده حاکی از آن است که حس انسجام و شفقت به خود به عنوان دو منبع مهم روان شناختی نقش محافظتی معناداری در کاهش افکار خودکشی دانش آموزان دارند و این اثر عمدتا از طریق کاهش پریشانی روان شناختی تبیین می شود. بنابراین، تقویت این متغیرها می تواند به عنوان راهبردی موثر در پیشگیری از افکار خودکشی و ارتقای سلامت روان نوجوانان مورد توجه قرار گیرد.

کلیدواژه ها:

حس انسجام ، شفقت خود ، پریشانی روان شناختی ، خودکشی ، دانش آموزان