فراتر از روش های سنتی: هوش مصنوعی و یادگیری پویا برای دانش آموزان دوره ابتدایی

روش های سنتی و معلم محور در آموزش ابتدایی به دلیل یکسان انگاری و نادیده گرفتن تفاوت های فردی، با ناکارآمدی های فزاینده ای در ایجاد یادگیری عمیق و پایدار مواجه هستند. هدف این مقاله، بررسی نقش هوش مصنوعی در گذار از این روش ها و ایجاد یادگیری پویا و شخصی سازیشده برای دانش آموزان پایه اول تا ششم است. پژوهش با روش مروری نظام مند بر اساس دستورالعمل‎ PRISMA ‎و تحلیل محتوای کیفی انجام شده و جدیدترین مرورهای نظام مند بین المللی (۲۰۲۴-۲۰۲۵) به همراه یک مطالعه کلاسیک و یک پژوهش ایرانی مورد بررسی قرار گرفته اند. یافته ها نشان می دهد هوش مصنوعی از چهار راهبرد اصلی به ارتقای یادگیری کمک می کند: (۱) شخصی سازی محتوا و مسیر یادگیری، (۲) ارائه بازخورد بی درنگ و خودارزیابی، (۳) شناسایی خودکار شکاف های یادگیری و مداخله بهنگام، و (۴) افزایش انگیزه و مشارکت از طریق بازی سازی و محیط های تعاملی. با این حال، موانعی چون کمبود زیرساخت، نگرانی های حریم خصوصی، سوگیری الگوریتمی و ضعف شایستگی معلمان، ادغام گسترده هوش مصنوعی را با دشواری مواجه ساخته است. در ایران نیز فقدان فلسفه و اهداف زیربنایی و نبود قوانین مشخص، از موانع کلیدی هستند. نتیجه آنکه هوش مصنوعی نه جایگزین معلم، بلکه دستیاری هوشمند است که با خودکارسازی وظایف تکراری، فرصت تعامل انسانی و پرورش خلاقیت را افزایش می دهد‎.‎

کلیدواژه ها:

هوش مصنوعی ، یادگیری شخصی سازیشده ، آموزش ابتدایی ، روش های سنتی ، یادگیری پویا