چارچوب مدیریت پسماندهای الکترونیک و تجهیزات برقی فرسوده در ساختمان های اداری شهرداری

با رشد فزاینده مصرف تجهیزات الکترونیکی در دستگاههای اجرایی و کوتاهشدن چرخه عمر این تجهیزات، حجم پسماندهای الکترونیک در ساختمانهای اداری شهرداریها به طور تصاعدی افزایش یافته است. علیرغم وجود قوانین بالادستی نظیر قانون مدیریت پسماند مصوب ۱۳۸۳، آییننامه اجرایی ماده ۳۸ قانون هوای پاک و تعهدات ناشی از الحاق ایران به کنوانسیون بازل، بسیاری از شهرداریهای کشور فاقد هرگونه رویه مدون، نظاممند و عملیاتی برای مدیریت جمعآوری، دستهبندی، نگهداری موقت، بازیافت و دفع ایمن این نوع پسماندها هستند. این خلا ساختاری منجر به انباشت سالیانه تجهیزات فرسوده در انبارها، تحویل غیراصولی به فروشندگان دورهگرد و در نهایت دفن غیربهداشتی مواد خطرناک حاوی فلزات سنگین از جمله سرب، جیوه، کادمیوم و کروم در طبیعت شده است که پیامدهای جبرانناپذیری برای خاک، آبهای زیرزمینی و سلامت شهروندان به همراه دارد. در این مقاله، چارچوبی جامع، هفتگامه و کاملا عملیاتی بر مبنای مطالعات میدانی گسترده و انطباق با قوانین موضوعه ارائه میشود که گام اول شامل شناسایی و ممیزی دقیق کلیه تجهیزات الکترونیک فرسوده با همکاری واحد انبار و امور اداری، گام دوم دستهبندی پسماندها به سه گروه قابل تعمیر و بازتوزیع، قابل بازیافت قطعات باارزش و خطرناک نیازمند دفع ویژه، گام سوم تعیین قرارداد با پیمانکاران مجاز دارای گواهی از سازمان حفاظت محیط زیست، گام چهارم استقرار ایستگاههای موقت جمعآوری در ساختمانهای بزرگ با سطلهای مخصوص و برچسب هشدار، گام پنجم آموزش کارکنان در خصوص عدم اختلاط پسماند الکترونیک با سایر زبالهها، گام ششم نظارت مستمر بر فرآیند بازیافت توسط کارشناس پسماند از طریق بازدیدهای دورهای از کارخانه بازیافت و کنترل وزن و نوع خروجیها، و گام هفتم تهیه گزارش سالانه شفاف از میزان پسماند جمعآوریشده، وزن فلزات بازیافتی و درآمد حاصله به منظور ارائه به شورای شهر و سازمان حفاظت محیط زیست میباشد.

کلیدواژه ها:

مدیریت پسماند الکترونیک ، تجهیزات برقی فرسوده ، بازیافت شهری ، اقتصاد چرخشی