درس پژوهی: تدریس اندازه گیری مساحت دایره پایه ششم

مساحت دایره یکی از مفاهیم مهم و پایه ای در هندسه است که دانش آموزان در مقاطع مختلف تحصیلی با آن روبه رو می شوند. با وجود سادگی ظاهری فرمول مساحت دایره، بسیاری از دانش آموزان در درک مفهومی آن دچار مشکل می شوند و معمولا فرمول را به صورت حفظی یاد می گیرند، بدون آن که رابطه میان شعاع، عدد پی و مساحت را به درستی بفهمند. ازاین رو، آموزش این مبحث نیازمند روش هایی است که علاوه بر انتقال فرمول، به فهم عمیق و پایدار دانش آموزان نیز کمک کند. در این درس پژوهی تلاش شده است با بهره گیری از فعالیت های عملی، مشاهده محور و مشارکتی، زمینه ای فراهم شود تا دانش آموزان مفهوم مساحت دایره را نه صرفا به صورت فرمولی، بلکه به صورت عمیق و قابل فهم بیاموزند. هدف از درس پژوهی حاضر بررسی نحوه آموزش مساحت دایره می باشد. این پژوهش با رویکرد «درس پژوهی» به واکاوی چالش های یادگیری مفهوم «مساحت دایره» در دوره ابتدایی و ارائه راهکارهای جایگزین برای گذار از یادگیری الگوریتم محور به درک مفهومی پرداخته است. یافته های اولیه نشان می دهد که بسیاری از فراگیران به دلیل انتزاعی بودن فرمول A=πr۲ و عدم درک رابطه میان مولفه های دایره، دچار بدفهمی های پایدار در این مبحث می شوند. هدف اصلی این مطالعه، طراحی یک الگوی تدریس فعال بر پایه «دست ورزی» است که در آن از طریق مدل سازی و تبدیل دایره به شکلی معادل (متوازی الاضلاع)، منطق استدلالی نهفته در فرمول مساحت برای دانش آموزان عینیت یابد. در این راستا، ضمن شناسایی پیش دانسته های ضروری و تبیین مراحل تدریس مشارکتی، فرآیند یادگیری دانش آموزان در یک چرخه درس پژوهی مورد مشاهده و تحلیل قرار گرفته است. در این درس پژوهی، سعی بر این است که دانش آموزان به طور کامل با مفاهیم کامل درس مساحت دایره آشنا بشوند و مشکلات و معایب تدریس در این باره برطرف گردد.دستاوردهای این مطالعه نشان می دهد که به کارگیری رویکرد مبتنی بر ساختن گرایی، علاوه بر ارتقای درک هندسی و تقویت مهارت استدلال ریاضی، منجر به افزایش نرخ ماندگاری مفاهیم و کاهش اضطراب ریاضی در فراگیران می شود. این درس پژوهی در نهایت بر اهمیت بازنگری در شیوه های سنتی تدریس و جایگزینی آن با مدل های کاوش گرایانه جهت بهبود کیفیت آموزش ریاضی تاکید می ورزد. فعالیت پیشنهادی برای کلاس عبارت است از: گام اول (تقطیع): یک دایره کاغذی به دانش آموزان بدهید. از آن ها بخواهید دایره را به ۸ یا ۱۶ قسمت مساوی (مانند برش های پیتزا) تقسیم کنند.گام دوم (چینش مجدد): از آنها بخواهید قطعات را به صورت یکی در میان (یکی رو به بالا، یکی رو به پایین) کنار هم بچینند.گام سوم (استنتاج): دانش آموزان مشاهده می کنند که شکل نهایی شبیه به یک مستطیل (یا متوازی الاضلاع) می شود. طول این مستطیل تقریبا برابر با نصف محیط دایره (π×rπ×r) است. عرض این مستطیل برابر با شعاع دایره (rr) است. گام چهارم (نتیجه گیری): پس مساحت دایره = طول × عرض = (π×r)×r=π×r۲(π×r)×r=π×r۲.کلمات کلیدی: مساحت دایره، درس پژوهی، پایه ششم

کلیدواژه ها:

.