نقش هوش مصنوعی و آمادگی معلمان در ارتقای باورهای خودکارآمدی معلمان در تدریس ریاضی ابتدایی

مقدمه و هدف: در دنیای معاصر هوش مصنوعی به عنوان نوآوری کلیدی، ضرورت اجتناب ناپذیری برای دگرگونی فرایندهای یادگیری دارد. در این میان، آمادگی معلمان که ابعاد گوناگونی از جمله دانش فناورانه، باورها و نگرش ها، و مهارت های عملی در بهره گیری از ابزارهای هوش مصنوعی را در بر می گیرد، می تواند تاثیر چشمگیری بر باورهای خودکارآمدی و کیفیت تدریس آنان داشته باشد. با وجود گسترش هوش مصنوعی در آموزش، مطالعات اندکی در پیش بینی خودکارآمدی تدریس دروس پایه مانند ریاضی ابتدایی، پرداخته اند. لذا هدف این پژوهش بررسی نقش هوش مصنوعی و آمادگی معلمان در ارتقای باورهای خودکارآمدی معلمان در تدریس ریاضی ابتدایی بود.روش شناسی پژوهش: این پژوهش از نوع توصیفی-همبستگی است که به صورت پیمایشی انجام شد. جامعه آماری پژوهش شامل معلمان ابتدایی استان آذربایجان غربی در سال ۱۴۰۴ با حجم ۴۵۰۰ نفر بود. روش نمونه گیری تصادفی طبقه ای و حجم نمونه براساس جدول کوکران ۳۸۰ نفر در نظر گرفته شد. برای گردآوری داده ها از پرسشنامه های ادراک از هوش مصنوعی (الشریده و الکرمیتی، ۲۰۲۴)، پرسشنامه آمادگی معلمان (رمضان اوغلو و آکین، ۲۰۲۵) و پرسشنامه باورهای خودکارآمدی در تدریس (اینوکس و همکاران، ۲۰۰۰) استفاده شد و داده های جمع آوری شده با استفاده از آمار توصیفی و همبستگی پیرسون و رگرسیون چندگانه تجزیه و تحلیل شد. یافته ها: نتایج نشان داد که متغیرهای هوش مصنوعی و آمادگی معلمان توانستند ۴۶ درصد از واریانس باورهای خودکارآمدی را تبیین کنند. در این زمینه سهم هر دو متغیر در سطح اطمینان ۹۵ درصد معنادار بود (هوش مصنوعی ۳۰/۰=β و آمادگی معلمان ۳۶/۰= β می باشد).بحث و نتیجه گیری: بنابراین می توان گفت که هوش مصنوعی و آمادگی معلمان با هم باورهای کارآمدی معلمان در تدریس ریاضی ابتدایی را تبیین و پیش بینی می کنند. در این مورد، سهم آمادگی معلمان برجسته تر است؛ یعنی افزایش آمادگی معلمان کارآمدی آن ها را در تدریس بهبود می بخشد و برعکس. بنابراین پیشنهاد می شود تلاش در جهت توسعه توانمندی های معلمان و رفع کمبودهای آمادگی به عنوان یک اولویت جدی در دستور کار سیاست گذاران و برنامه ریزان نظام آموزشی قرار گیرد.

کلیدواژه ها:

"هوش مصنوعی" ، " آمادگی معلمان" ، "باورهای خودکار آمدی" ، " TPACK" ، "تدریس ریاضی ابتدایی"