راهبردهای عملیاتی مقابله با اثر شوک های سیاست پولی بر نرخ ارز در افغانستان با استفاده از خودرگرسیون برداری با ضرایب متغیر در طول زمان

هدف: هدف این پژوهش بررسی اثر شوک های سیاست پولی بر نرخ ارز افغانستان در بازه زمانی ۲۰۱۱ تا ۲۰۲۱ به صورت فصلی است. اهمیت این موضوع از آن جهت است که اقتصاد افغانستان با وابستگی شدید به کمک های خارجی و ضعف در نظام مالی، ساختاری متفاوت از سایر اقتصادهای کوچک باز دارد و کانال های انتقال سیاست پولی در آن به صورت محدود و غیرخطی عمل می کنند. روشک: برای تحلیل پویایی های زمانی اثر سیاست پولی، از مدل خودرگرسیون برداری با ضرایب متغیر در طول زمان (TVP-VAR) استفاده شده است. متغیرهای اصلی شامل نرخ ارز، پایه پولی، حراج ارز و حراج اوراق سرمایه هستند که به عنوان ابزارهای سیاست پولی بانک مرکزی افغانستان در نظر گرفته شده اند. داده های سری زمانی فصلی از منابع رسمی بانک مرکزی افغانستان و وزارت دارایی گردآوری و از طریق روش های تعدیل فصلی و لگاریتم گیری استانداردسازی شده اند.یافته ها: نتایج نشان می دهد اثر ابزارهای سیاست پولی محدود و وابسته به نوع ابزار و دوره زمانی است. شوک پایه پولی در میان مدت موجب جهش نرخ ارز می شود، در حالی که در بلندمدت اثر آن کاهش می یابد. کاهش حراج اوراق سرمایه در کوتاه مدت خنثی است اما در میان مدت باعث افزایش نرخ ارز می شود. همچنین، کاهش حراج ارز در کوتاه مدت اثر کاهنده و در بلندمدت اثر افزایشی دارد. این الگو با فرضیه پرش بیش ازحد دورنبوش و رویکردهای نوین اقتصادهای باز سازگار است.اصالت/ارزش افزوده: اتکای صرف به ابزارهای پولی برای مدیریت نرخ ارز در افغانستان کافی نیست. ثبات پایدار بازار ارز مستلزم تقویت عوامل بنیادی اقتصاد، افزایش ذخایر ارزی و اتخاذ سیاست های منعطف و هماهنگ با شرایط ساختاری اقتصاد است. این پژوهش تصویری پویا از سازوکار انتقال سیاست پولی در اقتصادهای شکننده ارایه می دهد و می تواند مبنایی برای طراحی سیاست های موثرتر تثبیت ارزی باشد.

کلیدواژه ها:

نرخ ارز ، پایه پولی ، حراج اوراق سرمایه ، حراج ارز ، افغانستان