حق تعیین سرنوشت فلسطین ژئوپلیتیک مقاومت در برابر یکجانبه گرایی

سال انتشار: 1405
نوع سند: مقاله ژورنالی
زبان: فارسی
مشاهده: 110

فایل این مقاله در 21 صفحه با فرمت PDF قابل دریافت می باشد

استخراج به نرم افزارهای پژوهشی:

لینک ثابت به این مقاله:

شناسه ملی سند علمی:

JR_RAHSI-10-1_002

تاریخ نمایه سازی: 1 تیر 1405

چکیده مقاله:

این مقاله به بررسی تبیین ژئوپلیتیک جغرافیای مقاومت در خاورمیانه به ویژه در زمینه تضادهای میان اسرائیل و فلسطین می پردازد. در ابتدا مفهوم ژئوپلیتیک مقاومت به عنوان یک استراتژی سیاسی و اجتماعی در برابر اشغال و نابرابری ها تحلیل می شود. سپس با تاکید بر تاریخچه تحولات سیاسی و اجتماعی در این منطقه، به بررسی نقش جغرافیای فیزیکی و انسانی در شکل دهی به هویت ملی و مقاومت فلسطینیان و استراتژی های دفاعی اسرائیل پرداخته می شود. در چارچوب نظری ژئوپلیتیک انتقادی و با اتکا به رهیافت حقوق بین الملل مقاومت محور، استدلال می شود که حق تعیین سرنوشت فراتر از اصل حقوقی صرف به یک ابزار راهبردی در دستان بازیگران مقاومت تبدیل شده است که از طریق آن، مشروعیت سیاسی اشغالگری اسرائیل را به چالش کشیده، هزینه های بین المللی یکجانبه گرایی تل آویو را افزایش داده و گفتمان مقاومت را هنجارمند می سازند. این پژوهش نشان می دهد که چگونه حق تعیین سرنوشت از یک مطالبه حقوقی منفعل به یک ابزار کنشگری فعال در عرصه های زیر تبدیل شده است: در عرصه نمادین، با احیای روایت تاریخی حق بازگشت؛ در عرصه نهادی، با ارجاع موضوع به دیوان بین المللی دادگستری و شورای حقوق بشر و در عرصه عملیاتی، با همسو کردن دیپلماسی کشورهای منطقه در محکومیت نقض حقوق فلسطینیان می باشد. عوامل مختلفی از جمله تاریخ، سیاست، اقتصاد و دین در شکل گیری جغرافیای مقاومت موثر بوده اند. در این مقاله با تحلیل عوامل جغرافیایی، سیاسی و ایدئولوژیکی تاثیر جغرافیا بر شکل گیری، استراتژی ها و تحولات مقاومت فلسطینی مورد مطالعه قرار می دهد. بنابر این تداوم این روند، پروژه یکجانبه گرایی اسرائیل را در تناقضی پارادوکسیکال با اصول مسلم حقوق بین الملل قرار داده و آینده تحقق آرمان فلسطین را از گفتمان شکست به گفتمان امید و تاب آوری هدایت می کند

نویسندگان

مهدی حیدریان

دانشجوی کارشناسی ارشد جغرافیای سیاسی، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران

علیرضا محرابی

استاد جغرافیای سیاسی، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران