الگویی جامعه شناختی برای توسعه گردشگری و تدوین استراتژی های جدید توسعه منطقه ای در شهر بوشهر با ماتریس SWOT

گردشگری به عنوان یکی از پویاترین و تاثیرگذارترین صنایع جهان، نقشی محوری در توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی ایفا می کند. از این روه هدف این پژوهش ارائه الگویی جامعه شناختی برای توسعه گردشگری و تدوین استراتژی های جدید توسعه منطقه ای در شهر بوشهر انجام شد. با استفاده از روش تحقیق آمیخته (کیفی-کمی) و مدل مدیریت استراتژیک دیوید (۱۹۷۹)، عوامل کلیدی موثر بر توسعه گردشگری شناسایی و اولویت بندی شدند. در مرحله کیفی، مصاحبه های نیمه ساختاریافته با ۱۰ خبره (میانگین تجربه ۱۲.۳ سال) و تحلیل مضمون انجام شد که فرهنگ غنی (نمره ۱.۰۰ در IFE)، جاذبه های ساحلی (نمره ۰.۸۸ در EFE) و کمبود زیرساخت ها (نمره ۰.۲۴ در IFE) را به عنوان مهم ترین عوامل نشان داد. در مرحله کمی، پرسشنامه استاندارد کریس و همکاران (۱۳۹۲) با پایایی ۰.۸۹ بین ۴۰ خبره توزیع شد و تحلیل داده ها با SPSS و آزمون t تک نمونه ای نشان داد که بعد فرهنگی (میانگین ۴.۳۵) بالاترین اهمیت را دارد. ماتریس های EFE (نمره ۲.۹۹) و IFE (نمره ۳.۰۳) موقعیت مطلوب بوشهر را تایید کردند. ماتریس SWOT استراتژی های SO (توسعه گردشگری فرهنگی) و ST (کاهش رقابت با فرهنگ بومی) را اولویت بندی کرد و ماتریس QSPM با نمره ۳.۸۷ برای ST۱ جذابیت بالای آن را نشان داد. نتایج بر نقش کلیدی فرهنگ بومی و ضرورت بهبود زیرساخت ها و بازاریابی دیجیتال تاکید دارند. این الگو می تواند به اداره میراث فرهنگی بوشهر در برنامه ریزی موثر کمک کند. پیشنهاد می شود با تمرکز بر بازآفرینی بافت تاریخی و حفاظت زیست محیطی، بوشهر به مقصدی رقابتی تبدیل شود.

کلیدواژه ها:

گردشگری ، بوشهر ، برنامه ریزی راهبردی ، مدل دیوید ، SWOT ، QSPM