تبیین پدیده مهاجرت فارغ التحصیلان مهندسی از منظر نظریه داده بنیاد

با توجه به روند رو به افزایش مهاجرت فارغ التحصیلان مهندسی در سال های اخیر، هدف از اجرای پژوهش حاضر، تبیین پدیده مهاجرت فارغ التحصیلان مهندسی می باشد. در این پژوهش از رویکرد کیفی مبتنی بر نظریه داده بنیاد بهره گرفته شد. شرکت کنندگان پژوهش، اساتید مهندسی و جامعه شناسی دانشگاه فردوسی مشهد، متخصصان و مدیران حوزه مهندسی بودند که بر اساس نمونه گیری هدفمند، افراد غنی از اطلاعات مورد نظر با هدف پژوهش انتخاب شدند و تا رسیدن به اشباع نظری با استفاده از مصاحبه نیمه ساختاریافته ادامه یافت. روش تحلیل داده ها، در سه مرحله کدگذاری باز، محوری و گزینشی از طریق نرم افزار MAXQDA ۲۰ انجام گرفت. پس از استخراج ۴۲۹ کد باز و با دسته بندی کدها بر اساس میزان تشابه مفهومی و وجه اشتراک آن ها، مقوله های اصلی و فرعی شناسایی شدند و بر اساس مدل پارادایمی نظریه داده بنیاد جایگذاری شدند. نتایج پژوهش نشان می دهد که آنچه موجبات پدیده مهاجرت فارغ التحصیلان مهندسی را فراهم می آورد: در شرایط علی، عوامل دافعه مبدا و عوامل جاذبه مقصد؛ در شرایط زمینه ای، عوامل تسهیل کننده مهاجرت؛ در شرایط مداخله گر، عوامل حمایتی مهاجرت، در راهبردها؛ عوامل آسیب زای درون دانشگاهی و عوامل نقصان برون دانشگاهی هست. درنهایت پیامد حاصل از پدیده مهاجرت فارغ التحصیلان مهندسی، تضعیف ظرفیت های فنی و توسعه ای کشور است.

کلیدواژه ها:

مهاجرت ، فارغ التحصیلان مهندسی ، نظریه داده بنیاد