تحلیل فقهی حقوقی نقش هوش مصنوعی در فرایندهای انحلال نکاح در حقوق ایران

سال انتشار: 1405
نوع سند: مقاله ژورنالی
زبان: فارسی
مشاهده: 175

فایل این مقاله در 34 صفحه با فرمت PDF قابل دریافت می باشد

استخراج به نرم افزارهای پژوهشی:

لینک ثابت به این مقاله:

شناسه ملی سند علمی:

JR_RFH-8-1_006

تاریخ نمایه سازی: 1 تیر 1405

چکیده مقاله:

کاربردهای فناوری هوش مصنوعی در حوزه حقوق خانواده و به ویژه فرایند انحلال نکاح، موضوعی پژوهشی و نوظهور است. این مطالعه به تحلیل جایگاه هوش مصنوعی در مراحل پیشاانحلال، حین انحلال و پساانحلال می پردازد و فرصت ها، چالش ها و مرزهای مداخله این فناوری نوین را در چهارچوب فقه امامیه و نظام حقوقی ایران کاوش می کند. پرسش اصلی آن است که جایگاه هوش مصنوعی در فرایند انحلال نکاح از منظر فقه امامیه و حقوق ایران چیست؟ روش تحقیق، توصیفی - تحلیلی و با استفاده از ابزار کتابخانه و اینترنت است. یافته های پژوهش حاکی از آن است کاربردهای هوش مصنوعی، از مشاوره پیشاانحلال، تحلیل و اصالت سنجی اسناد دیجیتال، الگوریتم های پیش بینی روند پرونده، تا پایش تعهدات مالی و زمان بندی ملاقات ها را شامل می شود. افزایش سرعت و دقت رسیدگی، شفافیت و مستندسازی فرایند و پیش بینی نتایج احتمالی پرونده ها از فرصت های استفاده از این فناوری در مرحله انحلال نکاح است. همچنین، استفاده از هوش مصنوعی در حوزه انحلال نکاح، در چهارچوب اماره، امکان ارتقای عدالت قضائی، کاهش بار دستگاه قضائی و بهبود حمایت از خانواده ها را فراهم می سازد؛ وانگهی، چالش هایی نظیر نقض حریم خصوصی، سوگیری الگوریتمی، ابهام در مسئولیت و تعارض با اصول فقهی و کرامت انسانی را در پی دارد. افزون برآن، در وضعیت موجود، تصمیم نهایی قضائی و مداخله مستقیم در حکم، خارج از محدوده مداخله ماشین ارزیابی می شود

نویسندگان

نرگس حشمتی

دانشجوی دکتری، دانشگاه ادیان و مذاهب، قم، ایران (نویسنده مسئول)

سید علیرضا طباطبائی

استادیار، گروه حقوق عمومی، دانشگاه علوم قضایی و خدمات اداری، تهران، ایران

مراجع و منابع این مقاله:

لیست زیر مراجع و منابع استفاده شده در این مقاله را نمایش می دهد. این مراجع به صورت کاملا ماشینی و بر اساس هوش مصنوعی استخراج شده اند و لذا ممکن است دارای اشکالاتی باشند که به مرور زمان دقت استخراج این محتوا افزایش می یابد. مراجعی که مقالات مربوط به آنها در سیویلیکا نمایه شده و پیدا شده اند، به خود مقاله لینک شده اند :
  • قرآن کریمحرعاملی، م.ب. (۱۴۰۹ق). وسائل الشیعه (جلد بیست ودوم). قم: ...
  • خمینی، سیدروح الله (۱۴۱۰ق). تحریر الوسیله (جلد دوم). قم: موسسه ...
  • سند ملی جمعیت و تعالی خانواده، ۱۳۹۷ ...
  • سیاست های کلی خانواده، ابلاغی مقام معظم رهبری (۱۳۹۳) ...
  • شمس، عبدالله (۱۴۰۰). آیین دادرسی مدنی (جلد دوم). تهران: دراک ...
  • شهید ثانی، زین الدین بن علی (۱۴۱۳ق). الروضه البهیه فی ...
  • صاحب جواهر، محمدحسن (۱۴۰۴ق). جواهر الکلام فی شرح شرایع الاسلام ...
  • قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران ...
  • قانون آیین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب (در امور ...
  • قانون آیین دادرسی مدنیقانون حمایت خانواده مصوب ۱۳۹۱ ...
  • قانون مدنی جمهوری اسلامی ایران ...
  • کاتوزیان، ناصر (۱۳۸۶). حقوق خانواده (جلد پنجم). تهران: میزان ...
  • کاتوزیان، ناصر (۱۳۹۵). حقوق خانواده (جلد اول). تهران: میزان ...
  • کلینی، محمد بن یعقوب (۱۴۰۷ق). الکافی (جلد ششم). تهران: دارالکتب ...
  • Cashmore, J., & Parkinson, P. (۲۰۱۰). Shared care parenting arrangements ...
  • Chaudron, S., & Di Gioia, R. (۲۰۲۲). Artificial Intelligence and ...
  • DeShong, R. (۲۰۲۴, August ۲۱). AI-Powered Search Drives Intelligent Texas ...
  • Frontline. (۲۰۲۵). Lizzy – Building an AI-powered domestic abuse risk ...
  • Law Society. (۲۰۲۴). Navigating the Integration of AI in Family ...
  • Lighthouse Reports. (۲۰۲۴). Sweden’s Suspicion Machine (investigation). https://www.lighthousereports.com/investigation/swedens-suspicion-machine/LSE. (۲۰۲۵, August ...
  • National Center for State Courts. (۲۰۲۵). Artificial Intelligence and the ...
  • Reuters. (۲۰۲۵, August ۱۳). Britain reassesses 'flawed' domestic abuse risk ...
  • Sabin S. (۲۰۲۵). Courts are not ready for AI-generated evidence. ...
  • Shoukat D., Usama Abuzar M., Zia Q. (۲۰۲۵). AI-Enhanced Online ...
  • Valdivia, A., Hyde-Vaamonde, C., & García-Marcos, J. (۲۰۲۲). Judging the ...
  • Zhang, Y., Li, C., Sheng, Y., Ge, J., & Luo, ...
  • نمایش کامل مراجع