ارزیابی ریسک پیشگیرانه سردخانه ذخیره سازی پلاسما در دمای ۲۵- درجه سانتی گراد با استفاده از تحلیل حالات شکست و اثرات آن

چکیده سابقه و هدف  ذخیره سازی پلاسما در دمای ۱۸- الی ۲۰- درجه سانتی گراد، یکی از اجزای حیاتی در زنجیره سرد سازمان انتقال خون است و نیازمند زیر ساخت هایی منطبق با الزامات روش بهینه تولید می باشد. شواهد نشان می دهد بسیاری از شکست های پرهزینه ریشه در نقص های نهفته در فاز طراحی تاسیسات دارند. این مطالعه با هدف به کارگیری روش تحلیل حالات شکست و اثرات آن (FMEA) در شناسایی و کاهش پیشگیرانه ریسک های طراحی و ساخت یک سردخانه ذخیره سازی پلاسما انجام شد. مواد و روش ها این مطالعه گذشته نگر در فاز طراحی و ساخت سردخانه پلاسمای ۲۵- درجه سانتی گراد در ستاد مرکزی سازمان انتقال خون ایران انجام شد. حالات بالقوه شکست توسط یک تیم چندتخصصی با مرور مستندات طراحی و برگزاری جلسات طوفان فکری شناسایی شدند. شدت اثر (S)، احتمال وقوع (O) و قابلیت تشخیص (D) هر حالت شکست امتیازدهی و عدد اولویت خطر (RPN)، از حاصل ضرب S × O × D محاسبه گردید. موارد با ۶۴ RPN≥ ، نیازمند اقدام کنترلی-پیشگیرانه شناخته شده و پس از تعیین این اقدامات، ارزیابی مجدد انجام شد. برای مقایسه تغییرات قبل و بعد از مداخله، از آزمون غیر پارامتری ویلکاکسون با استفاده از نرم افزار ۲۳ SPSS استفاده شد. یافته ها در مجموع ۳۷ حالت شکست بالقوه در شش دسته شناسایی شد. دامنه RPN اولیه بین ۶۴ تا ۲۰۰، با میانگین ۴۹/۰۴ ± ۱۲۷/۰۲ و میانه ۱۲۰ بود. پس از اقدامات کنترلی، میانگین RPN به ۵/۹۵ ± ۲۱/۱۳ و میانه به ۲۴ کاهش یافت. میانگین امتیازات وقوع و قابلیت تشخیص، کاهش معناداری نشان دادند (۰.۰۰۱ > p) ، در حالی که شدت اثر بدون تغییر باقی ماند. بیشترین کاهش مربوط به نقص در مستندسازی نیازمندی ها (۹۳/۳۳%) و سیستم اعلام حضور اپراتور (۹۲/۵%) بود. پس از تعیین اقدامات، هیچ حالت شکستی با RPN بالاتر از آستانه ۶۴ باقی نماند و تحلیل حساسیت، پایداری نتایج را تایید نمود. نتیجه گیری             کاربرد نظام مند FMEA در مرحله طراحی و ساخت سردخانه های پلاسما، ابزاری موثر و مقرون به صرفه برای پیشگیری از ریسک های بحرانی پیش از بهره برداری است و می تواند به عنوان الگویی عملی برای مراکز انتقال خون، به ویژه در شرایط با منابع محدود، مورد استفاده قرار گیرد.

کلیدواژه ها:

Risk Assessment ، Failure Mode and Effects Analysis ، Plasma ، Cold chain ، ارزیابی ریسک ، FMEA ، پلاسما ، زنجیره سرما