تاثیر دوره همکاری مدیرعامل با رئیس هیئت مدیره بر چسبندگی هزینه های اداری، عمومی و فروش

هدف: هدف پژوهش حاضر، بررسی تاثیر دوره همکاری مدیرعامل و رئیس هیئت مدیره بر چسبندگی هزینه های اداری، عمومی و فروش است. هزینه های اداری، عمومی و فروش، به عنوان یکی از اجزای بسیار مهم هزینه های عملیاتی شرکت ها، اختیار و انعطاف پذیری مدیریتی بسیار زیادی دارد و تصمیم گیری درباره تعدیل یا حفظ آن ها، به ویژه در دوره های کاهش فروش، در کارایی هزینه های شرکت ها نقش بسزایی ایفا می کند. چسبندگی این هزینه ها، می تواند موجب کاهش انعطاف پذیری هزینه ای شرکت ها در مواجهه با نوسان های فروش شود. در این راستا، مطالعات متعددی به شناسایی عوامل موثر بر رفتار نامتقارن هزینه های اداری، عمومی و فروش پرداخته اند؛ با این حال، در ادبیات حسابداری و حاکمیت شرکتی، درباره نقش تعامل و همکاری بلندمدت ارکان کلیدی حاکمیت شرکتی در شکل گیری این رفتار، شواهد اندکی وجود دارد. ازاین رو، این پژوهش با تمرکز بر دوره همکاری مشترک مدیرعامل و رئیس هیئت مدیره به عنوان یک سازوکار درونی حاکمیت شرکتی که کمتر مورد توجه قرار گرفته، در پی پر کردن شکاف موجود در ادبیات و ارائه شواهد تجربی درباره تاثیر ابعاد تعاملی حاکمیت شرکتی بر مدیریت هزینه های عملیاتی شرکت هاست. روش: پژوهش حاضر از نظر هدف، کاربردی و از نظر ماهیت، توصیفی هم بستگی و کمی است. داده ها از نوع گذشته نگر بوده اند. برای آزمون فرضیه، از تحلیل رگرسیون چندمتغیره مبتنی بر داده های تلفیقی (پول دیتا) استفاده شده است. نمونه آماری، شامل ۱۵۳ شرکت غیرمالی پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران، طی سال های ۱۳۹۵ تا ۱۴۰۲ است که با روش غربالگری از بین ۳۸۶ شرکت بورسی انتخاب شده اند. داده ها با مراجعه به پایگاه داده کدال استخراج و پس از آماده سازی در اکسل، در نرم افزار ایویوز تحلیل شدند. متغیر وابسته، چسبندگی هزینه های اداری، عمومی و فروش، بر اساس لگاریتم تغییرات درآمد و هزینه ها سنجیده شده است. متغیر مستقل اصلی، تعداد سال های متوالی همکاری مدیرعامل با رئیس هیئت مدیره است و متغیرهای شدت کارکنان، شدت دارایی و کاهش متوالی درآمد فروش، به عنوان متغیرهای کنترلی لحاظ شده اند. پس از بررسی فروض کلاسیک رگرسیون، از جمله نرمال بودن، خودهم بستگی سریالی و ناهمسانی واریانس پسماندها، برای رفع نقض فروض، روش حداقل مربعات تعمیم یافته به کار گرفته شد. یافته ها: نتایج پژوهش نشان می دهد که هزینه های اداری، عمومی و فروش، در دوره های کاهش فروش، بیش از آنچه در حالت چسبندگی هزینه انتظار می رود، کاهش یافته و بیانگر وجود رفتار عدم چسبندگی هزینه هاست. همچنین، دوره همکاری مشترک مدیرعامل و رئیس هیئت مدیره، به طور معناداری بر شدت این رفتار اثرگذار است. ضریب تعاملی میان متغیر تغییرات درآمد فروش، شاخص کاهش درآمد و دوره همکاری مثبت و معنادار بود که نشان می دهد با افزایش دوره همکاری، حساسیت هزینه های اداری، عمومی و فروش به کاهش فروش افزایش می یابد. این نتیجه بیانگر آن است که در شرکت هایی با دوره همکاری طولانی تر مدیرعامل و رئیس هیئت مدیره، تعدیل هزینه ها در مواجهه با افت فروش شدیدتر صورت می گیرد؛ رفتاری که می تواند بازتابی از تغییر در شیوه تصمیم گیری هزینه ای و افق پاسخ مدیران به شرایط نامطلوب فروش باشد. نتیجه گیری: یافته های پژوهش نشان می دهد که دوره همکاری مدیرعامل و رئیس هیئت مدیره با نحوه واکنش هزینه های اداری، عمومی و فروش به کاهش فروش مرتبط است و می تواند حساسیت تصمیم های تعدیل هزینه را تحت تاثیر قرار دهد. افزایش این حساسیت ممکن است با تعدیل سریع تر هزینه ها در شرایط نامطلوب فروش همراه باشد؛ اما این رفتار لزوما به معنای کارایی بیشتر تصمیم های هزینه ای نیست و می تواند بازتابی از رویکردهای کوتاه مدت، فشارهای عملکردی یا ملاحظات مدیریت سود نیز باشد. ازاین رو، نتایج پژوهش بر اهمیت توجه نهادهای ناظر و سیاست گذاران حاکمیت شرکتی به پیامدهای رفتاری دوره های همکاری مدیریتی تاکید دارد و نشان می دهد که ارزیابی این دوره ها باید در کنار سایر سازوکارهای نظارتی و شاخص های کیفی تصمیم گیری مدیریتی صورت گیرد. این پژوهش با فراهم آوردن شواهد تجربی در این زمینه، به توسعه ادبیات چسبندگی هزینه و نقش عوامل حاکمیت شرکتی در رفتار هزینه ها کمک می کند.

کلیدواژه ها:

چسبندگی هزینه ، دوره همکاری مدیرعامل با رئیس هیئت مدیره ، چسبندگی هزینه های اداری ، عمومی و فروش ، حاکمیت شرکتی ، رفتار هزینه