طراحی فضاهای فراگیر ایوانی برای انعطاف پذیری شهری در برابر تغییرات اقلیمی

در دهه های اخیر، تغییرات اقلیمی به عنوان یکی از جدی ترین چالش های پیش روی شهرهای معاصر مطرح شده است. افزایش دما، جزایر حرارتی شهری و کاهش منابع آبی، نیاز به بازنگری در الگوهای طراحی شهری را ضروری ساخته است. در این میان، معماری سنتی ایران با بهره مندی از عناصری همچون ایوان، راهکارهای ارزشمندی برای سازگاری با شرایط محیطی ارائه می دهد. ایوان به عنوان یک فضای نیمه باز، نه تنها کارکردهای اقلیمی و عملکردی دارد، بلکه قابلیت تطبیق پذیری و چندمنظوره گی را نیز در بر می گیرد که با اصول انعطاف پذیری شهری همسو است. این مقاله با رویکردی توصیفی- و با بهره گیری از منابع کتابخانه ای، به بررسی نقش ایوان در معماری سنتی ایران و قابلیت های آن در پاسخ دهی به تغییرات اقلیمی می پردازد. نتایج پژوهش نشان می دهد که الگوی فضایی ایوان با ویژگی هایی مانند آسایش حرارتی، تهویه طبیعی، انعطاف پذیری عملکردی و ایجاد فضای انتقالی بین درون و بیرون، می تواند به عنوان الگویی کارآمد در طراحی فضاهای فراگیر شهری به کار گرفته شود. همچنین، احیای این عنصر در بستر شهرهای معاصر، می تواند به افزایش تاب آوری شهری در برابر تغییرات اقلیمی کمک کند.

کلیدواژه ها:

ایوان ، فضای نیمه باز ، انعطاف پذیری شهری ، تغییرات اقلیمی ، طراحی فراگیر ، معماری سنتی ایران