مدل سازی عوامل موثر بر پذیرش فناوری های نوآورانه توسط مدیران آموزشی

تحولات پرشتاب فناوری در دهه های اخیر، نظام های آموزشی را با ضرورت بهره گیری از فناوری های نوآورانه مواجه کرده است. با وجود فراهم شدن زیرساخت های فناورانه در بسیاری از سازمان های آموزشی، میزان پذیرش و استفاده موثر از این فناوری ها تا حد زیادی به نگرش و تصمیم گیری مدیران آموزشی وابسته است. از این رو، شناخت و مدل سازی عوامل موثر بر پذیرش فناوری های نوآورانه توسط مدیران آموزشی می تواند نقش مهمی در بهبود فرآیندهای مدیریتی، ارتقای کیفیت آموزش و افزایش کارایی نظام آموزشی ایفا کند. پژوهش حاضر با هدف ارائه یک مدل مفهومی برای تبیین عوامل اثرگذار بر پذیرش فناوری های نوآورانه در میان مدیران آموزشی انجام شده است.این مطالعه با رویکرد تحلیلی توصیفی و با بهره گیری از ادبیات نظری حوزه پذیرش فناوری و مدیریت آموزشی به شناسایی متغیرهای کلیدی موثر در این حوزه پرداخته است. بر اساس تحلیل های انجام شده، عوامل موثر در پذیرش فناوری های نوآورانه در چند بعد اصلی قابل دسته بندی هستند: عوامل فردی مدیران، عوامل سازمانی، عوامل فناورانه و عوامل محیطی. در بعد فردی، متغیرهایی نظیر نگرش مدیران نسبت به فناوری، سواد دیجیتال، انگیزش حرفه ای و ادراک از سودمندی فناوری نقش تعیین کننده ای در پذیرش فناوری دارند. در بعد سازمانی نیز حمایت مدیریتی، فرهنگ سازمانی نوآورانه، دسترسی به منابع و آموزش های تخصصی از جمله عناصر کلیدی به شمار می روند. از سوی دیگر، ویژگی های خود فناوری شامل سهولت استفاده، سازگاری با نیازهای آموزشی و قابلیت اعتماد نیز بر میزان پذیرش آن تاثیرگذار است. همچنین عوامل محیطی نظیر سیاست های آموزشی، فشارهای نهادی و روندهای جهانی در حوزه آموزش دیجیتال می توانند به عنوان محرک های بیرونی بر تصمیم گیری مدیران اثر بگذارند.نتایج مدل سازی مفهومی نشان می دهد که تعامل میان این ابعاد به شکل شبکه ای از روابط مستقیم و غیرمستقیم عمل کرده و در نهایت سطح پذیرش فناوری های نوآورانه در مدیریت آموزشی را تعیین می کند. به ویژه، نقش میانجی نگرش مدیران و ادراک آنان از سودمندی فناوری در تقویت رابطه میان زیرساخت های سازمانی و رفتار پذیرش فناوری بسیار برجسته است. بر این اساس، هرگونه برنامه ریزی برای توسعه فناوری های آموزشی باید علاوه بر تامین زیرساخت ها، بر توانمندسازی مدیران، تقویت فرهنگ نوآوری در سازمان های آموزشی و ایجاد سیاست های حمایتی متمرکز باشد.در مجموع، مدل پیشنهادی پژوهش می تواند چارچوبی تحلیلی برای پژوهشگران و سیاست گذاران آموزشی فراهم آورد تا از طریق شناسایی و تقویت عوامل کلیدی، زمینه پذیرش و به کارگیری موثر فناوری های نوآورانه در نظام آموزشی را تسهیل کنند. همچنین این مدل قابلیت استفاده در مطالعات تجربی آینده و توسعه راهبردهای مدیریت فناوری در سازمان های آموزشی را دارد.