بررسی تطبیقی وظایف وزارت کشور ایران و فرانسه در حوزه انتخابات و فعالیتهای سیاسی رویکرد تطبیقی کارکردی نهادی

وزارت کشور در ایران و فرانسه در زمره نهادهای محوری اداره امور داخلی و تنظیم سیاست داخلی قرار دارد و در دو حوزه حساس اجرای انتخابات و تنظیم نظارت بر فعالیت های سیاسی نقش آفرینی می کند. در ایران وزارت کشور عمدتا مجری انتخابات و متولی شبکه مدیریتی سرزمینی استانداری ها، فرمانداری ها و بخشداری ها است و در کنار آن سازوکارهای نظارتی ویژه ای به ویژه نظارت شورای نگهبان بر انتخابات قرار گرفته است (قانون اساسی اصل ۹۹). در فرانسه نیز وزارت کشور مسئول سازماندهی اجرایی انتخابات و تجمیع اعلام نتایج اولیه در سطح ملی است اما کنترل عالی منظم بودن انتخابات ریاست جمهوری و اعلام نتیجه نهایی بر عهده شورای قانون اساسی است (قانون اساسی فرانسه ماده ۵۸). همچنین در فرانسه تنظیم فعالیت های سیاسی بیش از آنکه مبتنی بر مدل مجوز محور باشد بر رژیم آزادی تاسیس، ثبت همراه با نظارت مالی سخت گیرانه استوار است؛ به نحوی که نهاد تخصصی CNCCFP مامور کنترل حساب های انتخاباتی و تامین مالی سیاسی است. مقاله حاضر با روش تطبیقی کارکردی ضمن توصیف مبانی حقوقی نقاط اشتراک و افتراق دو نظام را در سه محور «مدیریت انتخابات»، «تنظیم فعالیت حزبی سیاسی» و «حقوق تجمعات و رقابت سیاسی» تحلیل کرده و در پایان پیشنهادهایی برای افزایش شفافیت، بی طرفی اداری و پاسخ گویی ارائه می دهد.

کلیدواژه ها:

وزارت کشور ، انتخابات ، حقوق عمومی ، ایران ، فرانسه