هوش هیجانی مدیران مدارس و جو سازمانی

هوش هیجانی، که نخستین بار توسط سالووی و مایر مطرح و توسط دانیل گلمن به محبوبیت جهانی رسید، به توانایی شناخت، درک، مدیریت و تنظیم هیجانات خود و دیگران اطلاق می شود. مدیرانی که از هوش هیجانی بالایی برخوردارند، نه تنها بر واکنش های عاطفی خود در شرایط بحرانی تسلط دارند، بلکه قادرند با همدلی (Empathy) و مهارت های اجتماعی بالا، نیازهای عاطفی معلمان، کارکنان و دانش آموزان را شناسایی کرده و به آن ها پاسخ مناسب دهند. این مدیران به جای تکیه بر قدرت سلسله مراتبی، بر قدرت نفوذ و الهام بخشی تکیه می کنند.از سوی دیگر، جو سازمانی* به ادراک مشترک کارکنان از محیط کار، روابط انسانی، ساختار پاداش و حمایت های مدیریتی اشاره دارد. جو سازمانی مدرسه، در واقع «شخصیت» مدرسه است؛ اتمسفری که می تواند محرک خلاقیت و تعهد باشد یا منجر به فرسودگی شغلی و انزوای معلمان گردد. یک جو سازمانی مثبت، محیطی است که در آن اعتماد، صمیمیت و مشارکت موج می زند و افراد در آن احساس امنیت روانی می کنند.رابطه میان این دو متغیر، رابطه ای مستقیم و تعیین کننده است. مدیر توانمند از نظر هیجانی، با ایجاد کانال های ارتباطی باز و صادقانه، از بروز تنش های مخرب جلوگیری کرده و فرهنگ حمایت متقابل را ترویج می دهد. زمانی که مدیر مدرسه بتواند هیجانات منفی (مانند استرس ناشی از تغییرات آموزشی یا کمبود امکانات) را مدیریت کرده و هیجانات مثبت (مانند امید و اشتیاق) را در بدنه سازمان تزریق کند، جو سازمانی از حالتی بسته و تدافعی به حالتی باز و پویا تغییر می یابد.