تحلیل تطبیقی «ترتیب زمانی روایت» بر اساس نظریه ژرار ژنت در رمان مادرم دوبار گریست و آخرین روزهای زندگی هلاله

زمان یکی از مهم ترین عناصر ساختاری روایت در متون داستانی است و چگونگی سازمان دهی آن نقش تعیین کننده ای در شکل گیری معنا و ساختار روایت دارد. ژرار ژنت در نظریه روایت شناسی خود، زمان روایت را در سه سطح ترتیب، مدت و بسامد بررسی می کند. پژوهش حاضر با تکیه بر مولفه «ترتیب زمانی» در نظریه ژنت، به تحلیل تطبیقی دو رمان «مادرم دوبار گریست» اثر ابراهیم یونسی و «آخرین روزهای زندگی هلاله» اثر عطا نهایی می پردازد. روش تحقیق توصیفی تحلیلی و مبتنی بر مطالعه کتابخانه ای است. یافته های پژوهش نشان می دهد که هر دو رمان با استفاده از شگردهایی چون گذشته نگری و پیش آگاهی، از ساختار خطی فاصله گرفته و روایت را به صورتی چندلایه سازمان دهی کرده اند. در رمان «مادرم دوبار گریست» گذشته نگری بیشتر در جهت بازنمایی خاطره و رنج شخصیت ها به کار رفته است، در حالی که در رمان «آخرین روزهای زندگی هلاله» جابه جایی های زمانی بیشتر به منظور گسترش زاویه دید و ارائه تصویری اجتماعی از رویدادها به کار گرفته شده است. این امر نشان می دهد که ترتیب زمانی در هر دو اثر نقشی اساسی در شکل دهی به ساختار روایت و انتقال مفاهیم داستانی دارد.واژگان کلیدی: روایت شناسی، ژرار ژنت، ترتیب زمانی، مادرم دوبار گریست، آخرین روزهای زندگی هلاله